Δικλοφενάκη: Χρήση, Δοσολογία και Ανεπιθύμητες Ενέργειες

Η δικλοφενάκη είναι μη στεροειδές αντιφλεγμονώδες φάρμακο (ΜΣΑΦ). Η δράση της βασίζεται στη μείωση ουσιών του οργανισμού που σχετίζονται με τον πόνο και τη φλεγμονή. Χορηγείται για την ανακούφιση ήπιου έως μέτριου πόνου και για την αντιμετώπιση συμπτωμάτων οστεοαρθρίτιδας ή ρευματοειδούς αρθρίτιδας. Σε ορισμένα φαρμακευτικά σχήματα χρησιμοποιείται επίσης για την αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα. Μία συγκεκριμένη μορφή της προορίζεται για τη μείωση πόνου περιόδου. Η μορφή σε σκόνη (Cambia) χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση ημικρανικού πονοκεφάλου. Το φάρμακο δρα μόνο όταν ο πονοκέφαλος έχει ήδη ξεκινήσει, δεν προλαμβάνει μελλοντικές κρίσεις ημικρανίας και δεν μειώνει τη συχνότητά τους.

Προειδοποιήσεις πριν από τη λήψη δικλοφενάκης

Δεν πρέπει να λαμβάνετε δικλοφενάκη αν έχετε αλλεργία στην ασπιρίνη ή σε άλλα ΜΣΑΦ. Η δικλοφενάκη μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο θανατηφόρου εμφράγματος ή εγκεφαλικού, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιείται για μεγάλο διάστημα, σε υψηλές δόσεις ή όταν υπάρχει καρδιοπάθεια. Δεν ενδείκνυται πριν και μετά από επέμβαση αορτοστεφανιαίας παράκαμψης (bypass). Επιπλέον, το φάρμακο μπορεί να προκαλέσει αιμορραγία από το στομάχι ή το έντερο, η οποία μπορεί να αποβεί θανατηφόρα. Τέτοιες επιπλοκές είναι δυνατό να εμφανιστούν χωρίς προηγούμενα προειδοποιητικά σημάδια, ειδικά σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας.

Τι πρέπει να γνωρίζετε πριν αρχίσετε τη δικλοφενάκη

Ακόμη και χωρίς γνωστούς παράγοντες κινδύνου, η δικλοφενάκη μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα εμφράγματος ή εγκεφαλικού. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται πριν ή μετά από επέμβαση bypass. Υπάρχει κίνδυνος σοβαρής αιμορραγίας από το στομάχι ή το έντερο, η οποία μπορεί να παρουσιαστεί αιφνίδια. Αποφύγετε τη δικλοφενάκη αν έχετε αλλεργία στη δραστική ουσία ή αν μετά από ασπιρίνη ή άλλο ΜΣΑΦ έχετε εμφανίσει κρίση άσθματος ή έντονη αλλεργική αντίδραση. Η σκόνη Cambia δεν προορίζεται για αθροιστικούς πονοκεφάλους (cluster headache). Το Zipsor δεν πρέπει να χρησιμοποιείται από άτομα με αλλεργία στο βοδινό κρέας ή στις βοδινές πρωτεΐνες. Για λόγους ασφάλειας, ενημερώστε τον γιατρό σας αν έχετε:

• καρδιοπάθεια ή αυξημένη αρτηριακή πίεση,
• γαστρικό έλκος ή ιστορικό αιμορραγίας από το πεπτικό,
• άσθμα,
• ηπατική ή νεφρική νόσο,
• συνήθεια καπνίσματος.

Η δικλοφενάκη μπορεί να επηρεάσει την ωορρηξία και, κατά συνέπεια, να δυσκολέψει τη σύλληψη. Κατά την εγκυμοσύνη η χρήση της δεν συνιστάται, εκτός αν ο γιατρός δώσει διαφορετική οδηγία. Η λήψη ΜΣΑΦ στις τελευταίες 20 εβδομάδες της κύησης μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στην καρδιά ή στα νεφρά του εμβρύου και να αυξήσει τον κίνδυνο επιπλοκών της εγκυμοσύνης. Κατά τον θηλασμό η δικλοφενάκη μπορεί να μην είναι ασφαλής, επομένως απαιτείται ιατρική συμβουλή πριν τη χρήση. Η δικλοφενάκη δεν πρέπει να χορηγείται σε άτομα κάτω των 18 ετών.

Πώς να πάρετε δικλοφενάκη

Χρησιμοποιείτε το φάρμακο ακριβώς σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού. Προτιμάται η μικρότερη δόση που έχει αποτέλεσμα, ανάλογα με τη διάρκεια θεραπείας και την πάθηση. Σκευάσματα δικλοφενάκης από διαφορετικούς κατασκευαστές ενδέχεται να περιέχουν διαφορετική ποσότητα δραστικής ουσίας και να προορίζονται για διαφορετικές ενδείξεις. Αν αλλάξετε εμπορική ονομασία, μπορεί να χρειαστεί τροποποίηση της δόσης, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού. Αν χρειάζεστε διευκρινίσεις, ρωτήστε τον φαρμακοποιό σας. Τα δισκία πρέπει να καταπίνονται ολόκληρα, χωρίς σύνθλιψη, μάσημα ή σπάσιμο. Το Zorvolex πρέπει να λαμβάνεται με άδειο στομάχι, τουλάχιστον 1 ώρα πριν από το φαγητό ή 2 ώρες μετά. Η μορφή σε σκόνη Cambia πρέπει να διαλύεται σε 30 έως 60 ml νερού και όχι σε άλλο υγρό. Ανακατέψτε και πιείτε αμέσως. Η καλύτερη δράση επιτυγχάνεται όταν λαμβάνεται νηστικός/ή. Αν ο πονοκέφαλος δεν υποχωρήσει μετά τη λήψη Cambia, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας. Σε μακροχρόνια χρήση μπορεί να απαιτούνται τακτικές ιατρικές εξετάσεις. Φυλάσσετε το φάρμακο σε θερμοκρασία δωματίου, προστατευμένο από υγρασία και θερμότητα, και διατηρείτε το μπουκάλι καλά κλεισμένο.

Πληροφορίες δοσολογίας

Συνήθης δόση ενηλίκων για οστεοαρθρίτιδα:

• Κάψουλες δικλοφενάκης (ελεύθερο οξύ): 35 mg, 3 φορές την ημέρα.
• Δισκία δικλοφενάκης καλίου άμεσης αποδέσμευσης: 50 mg, 2 ή 3 φορές την ημέρα.
• Δισκία δικλοφενάκης νατρίου με εντερική επικάλυψη: 50 mg, 2 ή 3 φορές την ημέρα ή 75 mg, 2 φορές την ημέρα.
• Μέγιστη ημερήσια δόση: 150 mg.
• Δισκία δικλοφενάκης νατρίου παρατεταμένης αποδέσμευσης: 100 mg, 1 φορά την ημέρα.

Σκοπός: μείωση των συμπτωμάτων της οστεοαρθρίτιδας.

Συνήθης δόση ενηλίκων για αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα:

• Δισκία δικλοφενάκης νατρίου με εντερική επικάλυψη ή καθυστερημένη αποδέσμευση: 25 mg, 4 φορές την ημέρα. Αν χρειαστεί, μπορεί να προστεθούν επιπλέον 25 mg πριν τον ύπνο.
• Μέγιστη ημερήσια δόση: 125 mg.

Σκοπός: ανακούφιση οξέων ή μακροχρόνιων συμπτωμάτων αγκυλοποιητικής σπονδυλίτιδας.

Συνήθης δόση ενηλίκων για δυσμηνόρροια:

• Δισκία δικλοφενάκης καλίου άμεσης αποδέσμευσης: 50 mg, 3 φορές την ημέρα.
• Σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική αρχική δόση 100 mg και στη συνέχεια 50 mg. Η λήψη πρέπει να ξεκινά με την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων και να συνεχίζεται για μερικές ημέρες.

Σκοπός: μείωση συμπτωμάτων πρωτοπαθούς δυσμηνόρροιας.

Συνήθης δόση ενηλίκων για ρευματοειδή αρθρίτιδα:

• Δισκία δικλοφενάκης καλίου άμεσης αποδέσμευσης: 50 mg, 3 ή 4 φορές την ημέρα.
• Δισκία δικλοφενάκης νατρίου με εντερική επικάλυψη και καθυστερημένη αποδέσμευση: 50 mg, 3 ή 4 φορές την ημέρα ή 75 mg, 2 φορές την ημέρα.
• Μέγιστη ημερήσια δόση: 225 mg.
• Δισκία δικλοφενάκης νατρίου παρατεταμένης αποδέσμευσης: 100 mg, 1 φορά την ημέρα.
• Μέγιστη δόση: 100 mg, 2 φορές την ημέρα, χορηγείται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις όταν το όφελος υπερτερεί του κινδύνου.

Σκοπός: ανακούφιση συμπτωμάτων ρευματοειδούς αρθρίτιδας.

Συνήθης δόση ενηλίκων για ημικρανία:

• Δικλοφενάκη καλίου σε πόσιμη υδατοδιαλυτή σκόνη: 50 mg (1 φακελίσκος) ως εφάπαξ δόση.
• Δεν προορίζεται για πρόληψη κρίσεων ημικρανίας ούτε για αθροιστικούς πονοκεφάλους. Η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα επαναλαμβανόμενων δόσεων δεν έχουν τεκμηριωθεί.

Σκοπός: αντιμετώπιση οξείας κρίσης ημικρανίας με ή χωρίς αύρα.

Συνήθης δόση ενηλίκων για πόνο:

Από του στόματος μορφές:

• Υγρές κάψουλες δικλοφενάκης καλίου: 25 mg, 4 φορές την ημέρα.
• Κάψουλες δικλοφενάκης (ελεύθερο οξύ): 18 mg ή 35 mg, 3 φορές την ημέρα.
• Δισκία δικλοφενάκης καλίου άμεσης αποδέσμευσης: 50 mg, 3 φορές την ημέρα. Σε ορισμένους ασθενείς, αρχική δόση 100 mg και στη συνέχεια 50 mg μπορεί να δώσει καλύτερο αποτέλεσμα.

Ενέσιμη μορφή:

• Ενδοφλέβια ένεση 37,5 mg σε 15 δευτερόλεπτα, κάθε 6 ώρες, εφόσον χρειάζεται για ανακούφιση πόνου.
• Μέγιστη ημερήσια δόση: 150 mg.
• Πριν από ενδοφλέβια χορήγηση, οι ασθενείς πρέπει να είναι επαρκώς ενυδατωμένοι ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος νεφρικής δυσλειτουργίας.

Σκοπός: αντιμετώπιση οξέος πόνου ήπιας έως μέτριας έντασης (από του στόματος και ενδοφλέβια), καθώς και μέτριου έως έντονου πόνου είτε ως μονοθεραπεία είτε σε συνδυασμό με οπιοειδή αναλγητικά (ενδοφλέβια).

Τι να κάνετε αν ξεχάσετε δόση δικλοφενάκης

Πάρτε τη δόση που παραλείψατε μόλις το θυμηθείτε. Αν όμως πλησιάζει η ώρα για την επόμενη προγραμματισμένη δόση, παραλείψτε την ξεχασμένη και συνεχίστε κανονικά, χωρίς να πάρετε επιπλέον ποσότητα.

Τι να αποφεύγετε όσο παίρνετε αυτό το φάρμακο

• Αποφύγετε την κατανάλωση αλκοόλ, επειδή μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο γαστρικής αιμορραγίας.
• Μην λαμβάνετε ασπιρίνη ή άλλα ΜΣΑΦ χωρίς την έγκριση γιατρού.
• Πριν χρησιμοποιήσετε άλλα φάρμακα για πόνο, πυρετό, φλεγμονή ή κρυολόγημα, ζητήστε συμβουλή από γιατρό ή φαρμακοποιό, καθώς μπορεί να περιέχουν συστατικά παρόμοια με τη δικλοφενάκη (όπως ασπιρίνη, ιβουπροφαίνη, κετοπροφαίνη ή ναπροξένη).

Πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες της δικλοφενάκης

Σε σημάδια αλλεργίας (εξανθήματα, δυσκολία στην αναπνοή, οίδημα στο πρόσωπο ή στον λαιμό) ή σε σοβαρή δερματική αντίδραση (πυρετός, πονόλαιμος, τσούξιμο στα μάτια, πόνος στο δέρμα, φουσκάλες ή απολέπιση), απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια. Διακόψτε τη λήψη και επικοινωνήστε με γιατρό αν παρουσιαστεί σοβαρή αντίδραση του οργανισμού που μπορεί να επηρεάσει διάφορα συστήματα. Πιθανά συμπτώματα είναι εξάνθημα, πυρετός, διογκωμένοι λεμφαδένες, έντονη μυϊκή αδυναμία, ασυνήθιστες μελανιές ή κιτρίνισμα δέρματος ή ματιών.

Ζητήστε άμεσα ιατρική βοήθεια αν εμφανιστούν:

• Ενδείξεις εμφράγματος ή εγκεφαλικού: πόνος στο στήθος που αντανακλά στη γνάθο ή στον ώμο, ξαφνική αδυναμία στη μία πλευρά του σώματος, δυσκολία στην ομιλία, δύσπνοια.
• Εξάνθημα, ακόμη και αν είναι ήπιο.
• Συμπτώματα που μοιάζουν με γρίπη.
• Προβλήματα καρδιάς: οίδημα, γρήγορη αύξηση βάρους, δύσπνοια.
• Σημάδια νεφρικής διαταραχής: μειωμένη ή επώδυνη ούρηση, πρήξιμο στα άκρα, αδυναμία, δύσπνοια.
• Ενδείξεις ηπατικής βλάβης: ναυτία, διάρροια, πόνος στην δεξιά πλευρά της κοιλιάς, κόπωση, κνησμός, σκούρα ούρα, κιτρίνισμα δέρματος ή ματιών.
• Σημάδια αιμορραγίας στο στομάχι: μαύρα ή αιματηρά κόπρανα, αποβολή αίματος με βήχα ή έμετος που μοιάζει με κατακάθι καφέ.

Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν:

• Δυσπεψία (καούρα, ναυτία, έμετο, πόνο στην κοιλιά).
• Διάρροια ή δυσκοιλιότητα.
• Πονοκέφαλο, ζάλη, υπνηλία.
• Αλλοιώσεις σε εργαστηριακές εξετάσεις αίματος.
• Κνησμό, εφίδρωση.
• Μπουκωμένη μύτη.
• Αύξηση αρτηριακής πίεσης.
• Πόνο ή οίδημα στα άκρα.

Η καταγραφή δεν καλύπτει όλες τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Αν παρουσιαστεί οποιοδήποτε ασυνήθιστο σύμπτωμα, απαιτείται επικοινωνία με γιατρό.