Φαγούρα στα πόδια: Αιτίες, συμπτώματα και θεραπεία

Αισθάνεστε συχνά φαγούρα στα πόδια σας και δεν μπορείτε να απαλλαγείτε από αυτό το ενοχλητικό συναίσθημα; Ο κνησμός στα πόδια, πέρα από το ότι προκαλεί ενόχληση, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την καθημερινότητά σας. Η κατανόηση των αιτιών και η εύρεση κατάλληλων λύσεων μπορεί να συμβάλλει στη μείωση της ενόχλησης.

Τι είναι ο κνησμός στα πόδια

Ο κνησμός, γνωστός και ως φαγούρα ή pruritus, είναι μία αίσθηση στην επιδερμίδα που δημιουργεί την επιθυμία για ξύσιμο. Ο εντοπισμός της βασικής αιτίας είναι σημαντικός για τη σωστή αντιμετώπιση του προβλήματος. Η φαγούρα στα πόδια εκδηλώνεται με τσούξιμο και ερεθισμό, προκαλώντας συχνά την ανάγκη να ξύσετε την περιοχή. Μπορεί να παρουσιαστεί με διάφορα συμπτώματα, όπως τα παρακάτω:

Κνησμός στα πόδια κατά τη διάρκεια της νύχτας

• Η φαγούρα στα πόδια μπορεί να διαταράξει τον ύπνο.
• Συνήθεις αιτίες είναι η ξηρότητα του δέρματος, η ατοπική δερματίτιδα ή οι μυκητιάσεις.
• Η αναγνώριση της ακριβούς αιτίας είναι καθοριστική για την επιτυχία της θεραπείας.
• Η τακτική ενυδάτωση και η προσεκτική φροντίδα των ποδιών βοηθούν στη διαχείρισή της.
• Σε περίπτωση που τα συμπτώματα επιμένουν, απευθυνθείτε σε επαγγελματία υγείας για περαιτέρω καθοδήγηση.

Αίτια κνησμού στα πόδια

Οι συχνότερες αιτίες που προκαλούν φαγούρα στα πόδια περιλαμβάνουν:

Περιφερική νευροπάθεια

Ξηρό δέρμα

• Η αφυδατωμένη επιδερμίδα συχνά προκαλεί φαγούρα. Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο είναι:
  • Μεγαλύτερη ηλικία
  • Διαμονή σε περιβάλλον με ξηρό κλίμα
  • Συχνή επαφή με νερό
  • Κολύμβηση σε πισίνες με χλώριο
• Εάν οι απλοί ενυδατικοί παράγοντες δεν είναι αποτελεσματικοί, ο φαρμακοποιός μπορεί να προτείνει προϊόντα χωρίς συνταγή με πιο ισχυρή δράση.

Ψωρίαση

• Η ψωρίαση προκαλεί ερυθρότητα, πόνο και απολέπιση στο δέρμα, κάτι που συνοδεύεται συχνά από έντονο κνησμό και δυσφορία.
• Η νόσος οφείλεται στη δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, που επιτίθεται σε υγιή κύτταρα της επιδερμίδας.
• Η αντιμετώπιση συνήθως περιλαμβάνει τοπικά σκευάσματα με πίσσα, σαλικυλικό οξύ ή κορτικοστεροειδή.

Έκζεμα

• Το έκζεμα προκαλεί σοβαρή ξηρότητα και φαγούρα στο δέρμα.
• Η δυσυδρωτική μορφή εκζέματος εμφανίζεται στα πλάγια και στο πέλμα με μικρές, βαθιές, κνησμώδεις φουσκάλες.
• Η ανακούφιση περιλαμβάνει εμβάπτιση των ποδιών σε κρύο νερό ή εφαρμογή δροσερών, υγρών επιθεμάτων.

Μυκητίαση ποδιών

• Η μυκητίαση των ποδιών εκδηλώνεται ως κνησμός και κάψιμο, συχνότερα ανάμεσα στα δάχτυλα.
• Τα αντιμυκητιασικά φάρμακα σε μορφή δισκίου ή λοσιόν αποτελούν αποτελεσματική λύση.

Αλλεργικές αντιδράσεις

• Αλλεργίες του δέρματος μπορεί να προκαλούν φαγούρα και να σχετίζονται με καταστάσεις όπως το έκζεμα ή την επαφή με ερεθιστικά υλικά, για παράδειγμα το λάτεξ.
• Η χρήση αντιισταμινικών μπορεί να βοηθήσει στη διαχείριση των συμπτωμάτων.

Λοίμωξη με παρασιτικά σκουλήκια

• Τα παράσιτα αυτά ζουν στο έντερο, ενώ η μόλυνση πραγματοποιείται με επαφή, όπως περπάτημα χωρίς παπούτσια σε μολυσμένο περιβάλλον.
• Η μόλυνση είναι σπάνια όπου εφαρμόζονται κανόνες σωστής υγιεινής.

Διαβήτης

• Ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να οδηγήσει σε διαβητική νευροπάθεια και να εμφανίσει συμπτώματα όπως μουδιάσματα, κνησμό και αίσθημα καύσου στα κάτω άκρα.
• Η κακή κυκλοφορία του αίματος και ο αυξημένος κίνδυνος μολύνσεων συμβάλλουν επίσης στην εμφάνιση φαγούρας.

Εγκαύματα

• Οι επιπτώσεις από σοβαρά εγκαύματα μπορεί να προκαλέσουν μακροχρόνιες βλάβες και φαγούρα ακόμα και μετά την επούλωση.

Συμπτώματα φαγούρας στα πόδια

• Επίμονος κνησμός: σταθερή αίσθηση φαγούρας κυρίως τις βραδινές ώρες.
• Ερυθρότητα και οίδημα: το σημείο μπορεί να δείχνει κόκκινο και πρησμένο, ιδιαίτερα λόγω του συνεχούς ξυσίματος.
• Ξηρότητα και ρωγμές: πιθανή εμφάνιση ξηρής, σκασμένης ή με απολέπιση επιδερμίδας, ειδικά σε περιπτώσεις εκζέματος ή ψωρίασης.
• Φυσαλίδες ή έλκη: σε ορισμένες περιπτώσεις εξελίσσονται μικρές φουσκάλες ή πληγές, όπως στη δυσυδρωτική δερματίτιδα ή τη μυκητίαση.
• Αίσθημα καύσου: συχνά συνοδεύει τη φαγούρα, κυρίως σε μυκητιασικές λοιμώξεις ή περιφερική νευροπάθεια.

Θεραπεία κνησμού στα πόδια

Η θεραπευτική προσέγγιση εξαρτάται από το βασικό αίτιο. Τα μέτρα ελέγχου και αντιμετώπισης περιλαμβάνουν:

• Ο ιατρός θα αντιμετωπίσει τον κνησμό ανάλογα με το αίτιο. Σε περιπτώσεις αλλεργίας, η αποφυγή της υπεύθυνης ουσίας μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό του συμπτώματος.
• Ορισμένες επιλογές θεραπείας που μπορούν να προσφέρουν ανακούφιση είναι:
• Αντιισταμινικά τύπου H1, όπως η διφαινυδραμίνη, μειώνουν τον κνησμό, αλλά ενδέχεται να προκαλέσουν καταστολή ή άλλες ανεπιθύμητες ενέργειες. Σε ηλικιωμένους προτείνεται προσοχή στη χρήση τους.
• Για την αντιμετώπιση μυκητίασης, ενδείκνυνται αντιμυκητιασικά σπρέι ή κρέμες και σε εμμένουσες καταστάσεις μπορεί να απαιτηθεί αγωγή με συνταγογραφούμενα σκευάσματα.
• Τοπικά αντιαλλεργικά, ενυδατικά όπως η βαζελίνη, και κορτικοστεροειδείς κρέμες βοηθούν στη μείωση του τοπικού κνησμού.
• Επιπλέον, φαρμακευτικές ουσίες όπως SSRI, γκαμπαπεντίνη ή τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά ίσως προσφέρουν όφελος σε επιλεγμένες περιπτώσεις.

Διάγνωση φαγούρας στα πόδια

• Ο ιατρός μπορεί να συστήσει διάφορες εξετάσεις όπως:
• Απόξεση δέρματος
• Καλλιέργεια
• Βιοψία
• Αιματολογικός έλεγχος
• Κάποιες δοκιμασίες εστιάζουν στην ανίχνευση μικροοργανισμών, όπως οι μύκητες, στην επιφάνεια της επιδερμίδας.

Πότε να απευθυνθείτε σε γιατρό

• Αναζητήστε ιατρική συμβουλή εάν ο κνησμός δεν υποχωρεί με απλά μέτρα ή αν τα συμπτώματα επιδεινώνονται με την πάροδο του χρόνου.
• Ο ιατρός θα λάβει αναλυτικό ιατρικό ιστορικό και θα πραγματοποιήσει κλινική εξέταση για να εντοπίσει την αιτία της φαγούρας στα πόδια.

Τεχνικές ανακούφισης για φαγούρα στο δέρμα

• Εφαρμογή ψυχρών, υγρών πετσετών ή παγοκύστης στην περιοχή που ενοχλεί.
• Η παρασκευή ενός μπάνιου με πλιγούρι βρώμης (αναμειγνύοντας 1 φλιτζάνι αλεσμένη βρώμη σε ζεστό νερό στο μπάνιο) προσφέρει ανακούφιση.
• Τακτική χρήση ενυδατικών προϊόντων βοηθά στη μείωση της ξηρότητας.
• Η επάλειψη με αλοιφές μενθόλης ή καλαμίνης δίνει αίσθηση δροσιάς τοπικά.
• Αποφύγετε το ξύσιμο, καθώς μπορεί να επιδεινώσει τον κνησμό και να αυξήσει τον κίνδυνο λοιμώξεων.