Γιατί πονάει ο αυχένας μετά από μια κουραστική μέρα;

Μετά από μια απαιτητική εργάσιμη ημέρα, αρκετοί παρατηρούν έναν αμβλύ ή ελκυστικό πόνο στην περιοχή του αυχένα και αναρωτιούνται για την αιτία αυτού του συμπτώματος. Ο πόνος στον αυχένα είναι συχνό φαινόμενο, κυρίως σε όσους περνούν πολλές ώρες μπροστά από οθόνη υπολογιστή, οδηγούν, εργάζονται καθιστοί ή υφίστανται στρες. Το παρόν άρθρο εξετάζει ποιοι παράγοντες προκαλούν τον αυχενικό πόνο στο τέλος μίας πολυάσχολης ημέρας, ποια είναι τα τυπικά συμπτώματα, με ποιους τρόπους μπορεί να προληφθεί και πότε κρίνεται αναγκαίο να αναζητηθεί ιατρική συμβουλή.

Τι προκαλεί πόνο στον αυχένα ύστερα από μια μακρά ημέρα;

Τις περισσότερες φορές, ο πόνος στον αυχένα σχετίζεται με τις συνθήκες και τις δραστηριότητες κατά τη διάρκεια της εργασίας. Οι επαναλαμβανόμενες συνήθειες και η μη ιδανική στάση σώματος εντός της ημέρας αποτελούν το υπόβαθρο για την εμφάνιση του προβλήματος.

Ακατάλληλη στάση σώματος

Ένας από τους κυριότερους λόγους είναι η λανθασμένη τοποθέτηση του κεφαλιού, του αυχένα και των ώμων. Η παρατεταμένη θέαση οθόνης ή κινητού με το κεφάλι να προεξέχει ή να βρίσκεται πιο χαμηλά από τη νοητή γραμμή των ώμων οδηγεί σε υπερβολική τάση στους μυς του αυχένα, ενώ οι σπόνδυλοι υφίστανται επιπλέον πίεση. Ενδείκνυται ότι μόλις 2,5 εκατοστά μετατόπιση του κεφαλιού μπροστά διπλασιάζει σχεδόν το φορτίο στους αυχενικούς μυς και, με την πάροδο του χρόνου, ενδέχεται να εμφανιστεί η κατάσταση που περιγράφεται ως σύνδρομο του αυχένα από χρήση συσκευών.

Στρες και ψυχολογική πίεση

Το στρες και η συναισθηματική πίεση συχνά εκδηλώνονται με σωματικό τρόπο. Η περιοχή του αυχένα και των ώμων είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη και αντιδρά με μυϊκή ένταση. Κατά τη διάρκεια της ημέρας το στρες προκαλεί άθελη σύσπαση των μυών της περιοχής, με συνέπεια ως το τέλος της ημέρας εμφανίζεται αίσθημα βάρους, πόνος ή ακόμα και σπασμοί. Μελέτες έχουν αποδείξει ότι η χρόνια ψυχολογική πίεση σχετίζεται με συχνότερα επεισόδια μυϊκής τάσης και πόνου, ιδιαίτερα στον αυχένα και τους ώμους.

Περιορισμένη σωματική δραστηριότητα

Η πολύωρη καθιστική εργασία συνεπάγεται μείωση της αιμάτωσης και της παροχής οξυγόνου και θρεπτικών συστατικών στους μυς. Αυτό οδηγεί σε ταχύτερη κόπωση των μυών της αυχενικής και ωμικής ζώνης, με αποτέλεσμα αίσθημα ακαμψίας και πόνου. Η συστηματική κίνηση — ακόμα και βασικές διατάσεις ή ελαφριές ασκήσεις κατά τη διάρκεια της ημέρας — συμβάλλει σημαντικά στην πρόληψη των παραπάνω ενοχλημάτων.

Ελλιπής εργονομία του εργασιακού χώρου

Συχνά, ο πόνος στον αυχένα προκαλείται από ακατάλληλες αναλογίες μεταξύ γραφείου και καρέκλας, λανθασμένη τοποθέτηση οθόνης ή ανεπαρκώς εργονομική καρέκλα. Η κακή εργονομία διαταράσσει την ομοιόμορφη κατανομή του φορτίου στον σκελετό και στους αυχενικούς μυς, με αποτέλεσμα δυσφορία στο τέλος της εργάσιμης ημέρας.

Συμπτώματα και προειδοποιητικά σημεία κινδύνου

Ο αυχενικός πόνος συνήθως γίνεται αντιληπτός ως αίσθημα βάρους, πίεσης ή τάσης στον αυχένα, τους ώμους ή το άνω τμήμα της ράχης. Ορισμένες φορές, ο πόνος αντανακλά προς το κεφάλι, προκαλώντας χαρακτηριστικό κεφαλαλγία τάσης που αφορά κυρίως το ινιακό μέρος. Τα πιο συχνά συμπτώματα είναι:

• Αίσθημα πόνου ή ακαμψίας σε αυχένα, ώμους και ράχη
• Μειωμένη κινητικότητα του αυχένα
• Αίσθηση τραβήγματος ή καύσου στο ινιακό τμήμα
• Επέκταση του πόνου προς το άνω μέρος της πλάτης
• Κεφαλαλγία που ξεκινά από την περιοχή του αυχένα

Αν και οι πιο συχνές αιτίες είναι μηχανικές ή σχετίζονται με μυϊκή υπέρταση, υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες απαιτείται ιατρική διάγνωση:

• Έντονος και αιφνίδιος πόνος
• Επιμονή των συμπτωμάτων μετά από αρκετές ημέρες ανάπαυσης
• Ταυτόχρονη παρουσία μουδιάσματος, αδυναμίας ή διαταραχών της κινητικότητας στα πάνω άκρα
• Υψηλός πυρετός, εξάνθημα, ναυτία ή εμετός

Επιστημονικά δεδομένα: διαδεδομένοι μύθοι σχετικοί με τον πόνο στον αυχένα

Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν αρκετοί μύθοι σχετικά με τα αίτια του αυχενικού πόνου. Ένα συχνό αφήγημα είναι ότι το κρύο, η απότομη αλλαγή καιρικών συνθηκών ή ένας παροδικός αέρας μπορούν να δημιουργήσουν μακροχρόνιο αυχενικό πόνο, ωστόσο η ερευνητική τεκμηρίωση δεν υποστηρίζει αυτή τη θεωρία. Πολύ σημαντικότερη είναι η στάση, η κίνηση και το επίπεδο φυσικής κατάστασης κάθε ατόμου. Ακόμη, η πεποίθηση ότι ο πόνος θα υποχωρήσει από μόνος του πρέπει να αμφισβητηθεί: όταν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, είναι απαραίτητο να αντιμετωπισθούν οι πραγματικές αιτίες και να μην αγνοούνται οι ενοχλήσεις.

Πρακτικές συμβουλές για την αποφυγή αυχενικού πόνου μετά τη δουλειά

Οι περισσότεροι παράγοντες που ενισχύουν τον πόνο στον αυχένα μπορούν να τροποποιηθούν. Ακολουθούν επιστημονικά τεκμηριωμένες στρατηγικές που συνεισφέρουν στην πρόληψη και μείωση των συμπτωμάτων:

• Να αλλάζετε συχνά στάση, σηκωθείτε ή σκύψτε ελαφρώς και μετατοπίστε τους ώμους περιοδικά προς τα πίσω και μπροστά
• Διατηρείτε σωστή εργονομική στάση: η οθόνη προτείνεται να είναι στο ύψος των ματιών, η σπονδυλική στήλη ίσια και τα χέρια να ακουμπούν πλήρως στο γραφείο
• Εντάξτε διατάσεις και ελαφριές ασκήσεις για τον αυχένα και την περιοχή των ώμων μέσα στην ημέρα
• Δώστε έμφαση στη μείωση του στρες: σύντομος διαλογισμός, βαθιές αναπνοές ή μικρές βόλτες βοηθούν στην αποφόρτιση των μυών
• Εξασφαλίστε εργονομικότητα στον χώρο εργασίας: διαλέξτε κατάλληλη καρέκλα και φροντίστε τη σωστή διάταξη του γραφείου
• Καταναλώστε επαρκή ποσότητα νερού, βοηθώντας έτσι τη λειτουργία των μυών και των αρθρώσεων

Πότε είναι απαραίτητη η επίσκεψη σε γιατρό;

Εάν ο πόνος στον αυχένα επιμένει για περισσότερες από μερικές ημέρες, επανεμφανίζεται συχνά, εντείνεται ή συνοδεύεται από νευρολογικά συμπτώματα (όπως μουδιασμα, αδυναμία, δυσλειτουργία κινήσεων χεριού ή καρπού), η ιατρική εκτίμηση είναι αναγκαία. Παράλληλα, εάν εμφανιστεί αυχενικός πόνος σε συνδυασμό με πυρετό, ναυτία, εμετό ή άλλα ασυνήθιστα συμπτώματα, είναι σημαντικό να αποκλειστούν λοιμώδεις ή νευρολογικές παθήσεις, όπως μηνιγγίτιδα ή προβλήματα μεσοσπονδυλίου δίσκου.

Συνοψίζοντας

Ο πόνος στον αυχένα ύστερα από πολλές ώρες εργασίας σχετίζεται, κατά κύριο λόγο, με λανθασμένη στάση σώματος, ένταση, ψυχολογικό στρες, ανεπαρκή εργονομία στο χώρο εργασίας αλλά και έλλειψη κινητικότητας. Αν και γενικά δεν αποτελεί σοβαρό πρόβλημα υγείας, αποτελεί ένδειξη ότι οι μύες και η σπονδυλική στήλη υφίστανται αυξημένο φορτίο, το οποίο μπορεί να περιοριστεί με καθημερινές προσαρμογές στις συνήθειες. Εάν τα συμπτώματα διατηρούνται ή επιδεινώνονται, η συμβουλευτική με γιατρό βοηθά στην πρόληψη σοβαρότερων επιπλοκών και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής.