Γιατί ξυπνάτε τη νύχτα με έντονο καρδιακό χτύπο; Σιωπηλά σημάδια για την κατάσταση του νευρικού και ορμονικού σας συστήματος

Οι νυχτερινές αφυπνίσεις που συνοδεύονται από έντονους καρδιακούς παλμούς, εξάψεις ή ακόμη και αίσθημα ανησυχίας, μπορεί να είναι ιδιαίτερα ενοχλητικές. Παρόλο που ο ύπνος ξεκινά χωρίς προβλήματα, συχνά διακόπτεται ξαφνικά κατά τη διάρκεια της νύχτας, με συμπτώματα όπως ταχυπαλμία, ενίοτε ρίγη ή δυσκολία στην αναπνοή. Αν και συχνά αποδίδονται σε άγχος ή όνειρα, πίσω από αυτά τα φαινόμενα κρύβονται συγκεκριμένοι φυσιολογικοί μηχανισμοί που σχετίζονται με ορμονικές αλλαγές, τη λειτουργία του νευρικού συστήματος ή τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.

Πώς εμφανίζεται η νυχτερινή ταχυπαλμία;

Δεν πρόκειται μόνο για σωματικό σύμπτωμα

Τα συμπτώματα από τους καρδιακούς παλμούς κατά τη διάρκεια της νύχτας μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Έντονο και αυξημένο ρυθμό καρδιάς χωρίς σωματική δραστηριότητα
• Αίσθηση παλμών στο στήθος, τον λαιμό ή ακόμη και στο κεφάλι
• Δύσπνοια, εφίδρωση, αίσθημα ανησυχίας που συχνά συνοδεύουν τους παλμούς
• Επαναλαμβανόμενες αφυπνίσεις την ίδια ώρα κάθε βράδυ, συνήθως μεταξύ 2:00 και 4:00

Αυτά τα φαινόμενα ενδέχεται να παρουσιαστούν ακόμα και σε άτομα που την ημέρα δεν έχουν συμπτώματα ή γνωστά καρδιολογικά προβλήματα.

Ποιες είναι οι αιτίες πίσω από τη νυχτερινή ταχυπαλμία;

1. Απότομη αύξηση της κορτιζόλης

• Η κορτιζόλη, που θεωρείται βασική ορμόνη του στρες, κανονικά αυξάνεται σταδιακά το πρωί
• Όταν το σώμα βρίσκεται σε κατάσταση υπερκόπωσης ή δυσαρμονίας, η κορτιζόλη κορυφώνεται πρόωρα, δηλαδή μέσα στη νύχτα
• Αυτό προκαλεί ξαφνικές αφυπνίσεις, ταχυπαλμίες και αίσθημα ανησυχίας

Η συγκεκριμένη αντίδραση είναι πιο συχνή σε όσους βιώνουν χρόνια ψυχολογική ή σωματική φόρτιση.

2. Υπογλυκαιμία (μείωση του σακχάρου στο αίμα)

• Τη νύχτα το ήπαρ διατηρεί τη γλυκόζη σταθερή, όμως αν η βραδινή διατροφή ήταν φτωχή ή πλούσια σε υδατάνθρακες, αυτή η λειτουργία διαταράσσεται
• Όταν το ζάχαρο πέσει, το σώμα απελευθερώνει αδρεναλίνη που κινητοποιεί τον οργανισμό
• Το αποτέλεσμα είναι ταχυπαλμία, άγχος, πιθανόν ρίγη ή ναυτία

Η κατάσταση αυτή εμφανίζεται συχνά σε άτομα με διαταραχή στην ινσουλίνη ή ακατάλληλο βραδινό γεύμα.

3. Υπερδραστηριότητα του νευρικού συστήματος

• Κανονικά κατά τη διάρκεια της νύχτας η συμπαθητική νευρική δραστηριότητα μειώνεται· όταν αυτό δεν πραγματοποιείται, ο οργανισμός παραμένει “σε εγρήγορση”
• Αυτό οδηγεί σε νυχτερινές αφυπνίσεις, ταχυπαλμίες και έντονη εγκεφαλική δραστηριότητα
• Παράγοντες όπως η χρήση οθονών το βράδυ, η κατανάλωση καφεΐνης ή το συναισθηματικό στρες επιδεινώνουν την κατάσταση

Η διαταραχή αυτή συχνά συνοδεύεται και από δυσκολίες στον ύπνο ή αϋπνία.

4. Διαταραχή ισορροπίας οιστρογόνων και προγεστερόνης

• Οι γυναίκες είναι ευαίσθητες σε ορμονικές διακυμάνσεις, κυρίως κατά την περίοδο προ-εμμηνόπαυσης και εμμηνόπαυσης
• Η μείωση των οιστρογόνων μπορεί να προκαλέσει νυχτερινές ταχυπαλμίες, εξάψεις και εφίδρωση
• Η έλλειψη προγεστερόνης δυσκολεύει τη μετάβαση στην “ηρεμιστική” λειτουργία του νευρικού συστήματος, επηρεάζοντας τον ύπνο

Αυτού του είδους ορμονικές αλλαγές μπορεί να εκδηλωθούν πριν εμφανιστούν άλλα συμπτώματα.

5. Αυξημένη λειτουργία του θυρεοειδούς

• Η υπερλειτουργία του θυρεοειδούς αδένα εντείνει τις μεταβολικές διεργασίες, ακόμη και κατά τη νύχτα
• Ο οργανισμός δυσκολεύεται να χαλαρώσει, η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα και αυξάνεται η αίσθηση ανησυχίας
• Συχνά συνυπάρχουν συμπτώματα όπως εφίδρωση, απώλεια βάρους και τρέμουλο

Ακόμη και σε ήπιες περιπτώσεις θυρεοειδικής δυσλειτουργίας παρατηρούνται αυτά τα συμπτώματα.

Τι μπορείτε να κάνετε για να μειώσετε τη νυχτερινή ταχυπαλμία;

1. Αποφύγετε τα γλυκά φαγητά το βράδυ

• Η κατανάλωση γλυκών σνακ, φρούτων ή αλκοόλ το βράδυ προκαλεί απορρύθμιση της γλυκόζης
• Προτιμήστε βραδινό με πρωτεΐνες, λιπαρά και φυτικές ίνες όπως γιαούρτι με λιναρόσπορο
• Μια τέτοια διατροφή περιορίζει τις διακυμάνσεις στο ζάχαρο και την ενεργοποίηση της κορτιζόλης κατά τη νύχτα

2. Ενσωματώστε χαλαρωτική ρουτίνα πριν τον ύπνο

• Ασκήσεις αναπνοής (όπως ο ρυθμός 4-7-8), ζεστό μπάνιο, περιορισμός έκθεσης στο φως
• Αποφύγετε τη χρήση οθονών τουλάχιστον μία ώρα πριν κοιμηθείτε, επειδή το μπλε φως εμποδίζει τη σύνθεση μελατονίνης
• Ένα ζεστό ρόφημα χωρίς καφεΐνη, όπως τσάι με μελισσόχορτο, συμβάλλει στην ηρεμία του νευρικού συστήματος

3. Ελέγξτε τις ορμονικές σας παραμέτρους

• Εξετάστε τα επίπεδα κορτιζόλης το πρωί και το βράδυ, καθώς και τους δείκτες θυρεοειδούς (TSH, FT3, FT4)
• Γυναίκες άνω των 40 ετών είναι καλό να ελέγχουν την ισορροπία οιστρογόνων και προγεστερόνης
• Η ρύθμιση των ορμονών, είτε μέσω φυσικών μεθόδων είτε με φαρμακευτική παρέμβαση, μπορεί να συμβάλλει σημαντικά στη βελτίωση του ύπνου και της καρδιακής λειτουργίας