Κεφαλαλγία

Ο πονοκέφαλος συγκαταλέγεται στα συχνότερα προβλήματα υγείας παγκοσμίως. Παρ’ όλα αυτά, αυτά τα επώδυνα συμπτώματα συχνά παρερμηνεύονται. Επειδή ο πόνος είναι μια απολύτως προσωπική εμπειρία, όσοι δεν ταλαιπωρούνται από πονοκεφάλους δυσκολεύονται να αντιληφθούν την ένταση και το πόσο επιβαρυντικός μπορεί να είναι. Επιπλέον, ο πονοκέφαλος αντιμετωπίζεται συχνά ως κάτι απλώς «αρνητικό», όμως οι κεφαλαλγίες και ιδιαίτερα οι κρίσεις ημικρανίας μπορούν να μειώσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής, να επηρεάσουν την εργασία και τις καθημερινές δραστηριότητες, καθώς και τη διάθεση. Η ημικρανία είναι η πιο συχνή διαταραχή του εγκεφάλου.

Τι είναι ο πονοκέφαλος;

Ο πονοκέφαλος εμφανίζεται όταν, μέσω μηχανισμών που δεν είναι πλήρως γνωστοί, ενεργοποιούνται νεύρα στο σώμα που μεταφέρουν σήματα πόνου προς τον εγκέφαλο. Διάφοροι παράγοντες μπορούν να πυροδοτήσουν αυτή τη διαδικασία, όπως το στρες, η έλλειψη ύπνου, η πείνα, το αλκοόλ, η παρατεταμένη έκθεση σε οθόνες υπολογιστή και το τρίξιμο των δοντιών. Η κεφαλαλγία μπορεί να αποτελεί αυτόνομο πρόβλημα υγείας ή να είναι σύμπτωμα άλλης κατάστασης, όπως αφυδάτωση, παρενέργειες φαρμάκων, υπερβολική χρήση φαρμάκων, υψηλή αρτηριακή πίεση, συμφόρηση ιγμορείων ή όγκος. Η ημικρανία δεν είναι απλώς μια μορφή πονοκεφάλου. Πρόκειται για νευρολογική νόσο που προκαλεί επαναλαμβανόμενους και ιδιαίτερα επιβαρυντικούς πονοκεφάλους, μαζί με άλλα συμπτώματα όπως ναυτία και ευαισθησία στο φως και/ή στον ήχο. Κάθε επεισόδιο ημικρανίας μπορεί να διαρκέσει μερικές εβδομάδες.

Πώς να απαλλαγώ από τον πονοκέφαλο;

Ο πιο συνηθισμένος τύπος πονοκεφάλου είναι η κεφαλαλγία τάσης, η οποία μπορεί να προκληθεί από σωματικό και συναισθηματικό στρες, άγχος ή τραυματισμό στο κεφάλι. Η κεφαλαλγία τάσης αντιμετωπίζεται συνήθως με παρακεταμόλη (Tylenol) ή ιβουπροφαίνη (Advil). Σε ορισμένα άτομα ενδέχεται να χρειαστούν ισχυρότερα σκευάσματα, όπως το Excedrin Migraine ή άλλα μη συνταγογραφούμενα φάρμακα που περιέχουν καφεΐνη, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται και συνταγογραφούμενα φάρμακα. Πολλοί άνθρωποι αναφέρουν ανακούφιση και με μεθόδους όπως το μασάζ, ο βελονισμός και η επιλογή πιο υγιεινών, φρέσκων τροφών.

Πότε πρέπει να απευθυνθώ σε γιατρό για πονοκέφαλο;

Αν ο πονοκέφαλος δεν υποχωρεί μέσα σε τρεις ημέρες παρά τη χρήση οποιασδήποτε από τις παραπάνω προσεγγίσεις, συνιστάται να ζητήσετε ιατρική βοήθεια. Αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι υπάρχει κάτι περισσότερο από έναν απλό πονοκέφαλο.

Τι είναι η ημικρανία;

Η ημικρανία είναι μια νευρολογική πάθηση που μπορεί να εκδηλωθεί με πολλά συμπτώματα, ανάμεσά τους και έντονος πονοκέφαλος. Οι κρίσεις ημικρανίας συμβαίνουν όταν τα νεύρα μέσα και γύρω από τα αιμοφόρα αγγεία γίνονται πιο ενεργά και στέλνουν σήματα πόνου στον εγκέφαλο. Τα βασικά χαρακτηριστικά περιλαμβάνουν ισχυρό, παλλόμενο πόνο, συνήθως στη μία πλευρά του κεφαλιού, και συχνά συνοδεύονται από:

• ευαισθησία στο φως και/ή στον ήχο
• θολή όραση
• ζάλη
• ενοχλήσεις από το στομάχι, όπως ναυτία, έμετος και απώλεια όρεξης

Φάσεις της ημικρανίας

Η ημικρανία περιγράφεται ως μια διαδικασία τεσσάρων φάσεων. Ωστόσο, δεν εμφανίζονται πάντα όλες οι φάσεις σε κάθε κρίση, ενώ κάθε επεισόδιο μπορεί να εξελίσσεται διαφορετικά. Σε ορισμένους ανθρώπους είναι δυνατό να συνυπάρχουν συμπτώματα που ανήκουν σε περισσότερες από μία φάσεις.

• Προειδοποιητική φάση: μπορεί να ξεκινήσει έως και επτά ημέρες πριν από την εμφάνιση του πονοκεφάλου. Πιθανά σημάδια είναι έντονες λιγούρες, ευερεθιστότητα και κόπωση.
• Αύρα: περίπου το 17% των κρίσεων ημικρανίας συνοδεύεται από αύρα. Συνήθως πρόκειται για οπτικές διαταραχές, μαζί με αίσθημα αδυναμίας. Η αύρα μπορεί να εμφανιστεί έως και 60 λεπτά πριν ξεκινήσει ο πονοκέφαλος.
• Πονοκέφαλος: είναι η τρίτη φάση, αυτή που οι περισσότεροι συνδέουν με την ημικρανία, και μπορεί να περιλαμβάνει ναυτία, έμετο και ανάγκη για κατάκλιση. Ο πόνος μπορεί να διαρκέσει τουλάχιστον τέσσερις ώρες, και όσο περισσότερο καθυστερεί η θεραπεία, τόσο πιθανότερο είναι να παραταθεί η κρίση.
• Μεταδρομική φάση: μετά το πέρας του πονοκεφάλου μπορεί να επιμείνουν συμπτώματα, όπως σύγχυση ή αίσθηση «ομίχλης» στο μυαλό, παρόμοια με αυτή που νιώθει κανείς μετά από μέθη.

Η συνολική εξέλιξη μιας κρίσης ημικρανίας είναι δυνατό να διαρκέσει εβδομάδες. Την τελευταία δεκαετία, καθώς αυξήθηκαν οι γνώσεις για τη βιοχημεία της ημικρανίας, αναπτύχθηκαν νέα φάρμακα για θεραπεία και πρόληψη. Τα περισσότερα στοχεύουν στη μείωση της CGRP, δηλαδή του πεπτιδίου που σχετίζεται με το γονίδιο της καλσιτονίνης, το οποίο μπορεί να επηρεάζει το πώς γίνεται αντιληπτός ο πόνος στον εγκέφαλο και στο νευρικό σύστημα. Συζητήστε με τον γιατρό σας αν αυτή η προσέγγιση μπορεί να είναι κατάλληλη για εσάς.