Νιτρογλυκερίνη: χρήση και παρενέργειες

Η νιτρογλυκερίνη είναι φαρμακευτική ουσία που χορηγείται κυρίως σε ενήλικες για την πρόληψη ή ανακούφιση των κρίσεων στηθαγχικού πόνου που σχετίζονται με ανεπαρκή αιμάτωση της καρδιάς. Η δράση της βασίζεται στη διαστολή των αιμοφόρων αγγείων, κάτι που συμβάλλει στη βελτίωση της κυκλοφορίας του αίματος προς το μυοκάρδιο, μειώνοντας έτσι τόσο τον πόνο όσο και την καταπόνηση της καρδιάς.

Πώς να λαμβάνετε τη νιτρογλυκερίνη

Η νιτρογλυκερίνη διατίθεται σε διάφορες μορφές, όπως κάψουλες για στοματική χορήγηση, υπογλώσσια δισκία, σπρέι και κοκκία. Κάθε μορφή έχει διαφορετική χρήση:

• Υπογλώσσιο σπρέι ή δισκία τοποθετούνται κάτω από τη γλώσσα συνήθως αμέσως μετά την εμφάνιση συμπτωμάτων στηθάγχης ή προληπτικά πριν από δραστηριότητα που ενδέχεται να προκαλέσει κρίση. Η δόση μπορεί να επαναληφθεί κάθε πέντε λεπτά, έως και τρεις φορές μέσα σε διάστημα δεκαπέντε λεπτών εάν χρειαστεί.
• Οι κάψουλες λαμβάνονται σύμφωνα με το πρόγραμμα που υποδεικνύει ο γιατρός (τρεις με τέσσερις φορές ημερησίως) και δεν ενδείκνυνται για την ταχεία αντιμετώπιση οξέος πόνου.
• Τα κοκκία χορηγούνται τοποθετώντας το περιεχόμενο κάτω από τη γλώσσα και αφήνοντάς τα να διαλυθούν χωρίς μάσημα, κατάποση ή ξέπλυμα του στόματος.

Όταν χρησιμοποιείται το σπρέι, πριν από την πρώτη χρήση χρειάζεται να γίνει ενεργοποίηση με μερικά ψεκασματα στον αέρα μακριά από το πρόσωπο. Τα δισκία και τα κοκκία τοποθετούνται υπογλώσσια και αφήνονται να διαλυθούν – δεν πρέπει να μασώνται ούτε να καταπίνονται.

Μετά τη λήψη υπογλώσσιας μορφής, συνιστάται να αποφεύγεται η λήψη τροφής, ποτού ή το ξέπλυμα του στόματος για μερικά λεπτά ώστε να απορροφηθεί καλύτερα η ενεργός ουσία.

Αν ο πόνος επιμείνει μετά τη χορήγηση τριών δόσεων εντός δεκαπέντε λεπτών, ή παρουσιαστούν ασυνήθιστα συμπτώματα, είναι απαραίτητη η άμεση επαφή με γιατρό. Η διακοπή της νιτρογλυκερίνης να μην γίνεται απότομα και χωρίς ιατρική οδηγία, καθώς κάτι τέτοιο μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση.

Το φάρμακο πρέπει να φυλάσσεται μέσα στη συσκευασία του, προστατευμένο από υγρασία και υψηλές θερμοκρασίες. Το δοχείο του σπρέι διατηρείται μακριά από πηγές θέρμανσης ή φωτιάς και δεν απορρίπτεται μαζί με τα οικιακά απορρίμματα.

Πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες

Όπως κάθε φάρμακο, έτσι και η νιτρογλυκερίνη μπορεί να προκαλέσει παρενέργειες. Οι πιο συχνές είναι οι εξής:

• Συνήθεις αντιδράσεις περιλαμβάνουν πονοκέφαλο και αίσθημα ζάλης. Ενδέχεται επίσης να εμφανιστούν αίσθηση μουδιάσματος, τσιμπήματος ή καύσου.
• Πιο σοβαρές καταστάσεις εμφανίζονται με έντονο ή επιδεινούμενο πονοκέφαλο, διαταραχές του καρδιακού ρυθμού (όπως έντονος παλμός, αρρυθμία ή πολύ αργός σφυγμός), αίσθημα αδυναμίας, θολούρα συνείδησης ή νέο ή έντονο στηθαγχικό πόνο. Απαιτείται άμεση ιατρική εκτίμηση.
• Ενδέχεται να εκδηλωθούν συμπτώματα αλλεργικής αντίδρασης όπως εξάνθημα, φαγούρα, οίδημα στα χείλη, στο πρόσωπο, στη γλώσσα ή στο λαιμό, με δυσκολία στην αναπνοή.

Σε περίπτωση σοβαρών αντιδράσεων ή αν κάποιο σύμπτωμα προκαλεί ανησυχία, θα πρέπει να ενημερώσετε τον γιατρό σας.

Πότε αντενδείκνυται η νιτρογλυκερίνη

Η χρήση του συγκεκριμένου φαρμάκου αποφεύγεται σε άτομα με υπερευαισθησία σε κάποιο από τα συστατικά του. Δεν ενδείκνυται για άτομα με βαριά αναιμία, αυξημένη ενδοκράνια πίεση, σοβαρές διαταραχές κυκλοφορίας ή οξεία καρδιακή ανεπάρκεια. Η ταυτόχρονη λήψη με συγκεκριμένα φάρμακα για καρδιακά ή αγγειακά προβλήματα, ιδιαίτερα σκευάσματα για τη στυτική δυσλειτουργία ή αγγειοδιασταλτικά (όπως σιλδεναφίλη, ταδαλαφίλη, βαρδεναφίλη και συναφή), απαγορεύεται.

Πριν ξεκινήσει η θεραπεία, είναι σημαντικό να ενημερώνεται ο γιατρός για την ύπαρξη χαμηλής αρτηριακής πίεσης, ιστορικού εμφράγματος ή άλλων καρδιακών παθήσεων. Η εγκυμοσύνη ή ο θηλασμός θα πρέπει επίσης να αναφέρονται στον θεράποντα ιατρό.

Τι να κάνετε αν ξεχάσετε να πάρετε δόση

Η νιτρογλυκερίνη χρησιμοποιείται συνήθως κατ’ ανάγκη, οπότε η παράλειψη δόσης δεν αποτελεί πρόβλημα. Αν ακολουθείται συγκεκριμένο σχήμα τακτικής λήψης, δεν πρέπει να ληφθεί διπλή δόση για να αναπληρωθεί η χαμένη. Συνεχίστε τη χορήγηση όπως ήταν προγραμματισμένο.

Συμπτώματα υπερδοσολογίας

Η λήψη υπερβολικής ποσότητας είναι δυνατό να προκαλέσει σοβαρές εκδηλώσεις όπως έντονο πονοκέφαλο, σύγχυση, αύξηση ή επιβράδυνση των παλμών, προβλήματα όρασης, εμετό, αίμα στα κόπρανα, έντονη εφίδρωση, ψυχρότητα και ωχρότητα δέρματος ή χειλιών, διαταραχές στην αναπνοή, ακινησία, σπασμούς ή ακόμη και λιποθυμία. Η άμεση ιατρική φροντίδα σε τέτοιες περιπτώσεις είναι απολύτως απαραίτητη.

Οδηγίες για ασφαλή χρήση της νιτρογλυκερίνης

Η ταχεία έγερση μετά τη λήψη μπορεί να προκαλέσει ζάλη, επομένως συνιστάται αργή κίνηση. Η κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να ενισχύσει τις παρενέργειες και πρέπει να αποφεύγεται.

Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα

Ενημερώστε τον θεράποντα γιατρό για όλα τα φαρμακευτικά σκευάσματα που λαμβάνετε, ιδιαίτερα για φάρμακα για καρδιά ή πίεση, όπως και για σκευάσματα κατά της ημικρανίας (π.χ. εργοταμίνη, διυδροεργοταμίνη, εργονοβίνη ή μεθυλεργονοβίνη). Μη ξεχνάτε να αναφέρετε και φάρμακα χωρίς ιατρική συνταγή, βιταμίνες ή βότανα, καθώς ορισμένα από αυτά ενδέχεται να επηρεάσουν τη δράση της νιτρογλυκερίνης ή να ενισχύσουν τις ανεπιθύμητες ενέργειες.

Επιπλέον σημαντικές πληροφορίες

Τα φάρμακα πρέπει να αποθηκεύονται σε μέρος που δεν έχουν πρόσβαση τα παιδιά και δεν πρέπει να χορηγούνται σε άλλους ανθρώπους. Η χρήση της νιτρογλυκερίνης πρέπει να γίνεται ακριβώς όπως συστήθηκε από τον ιατρό και μόνο για τους λόγους που έχει υποδειχθεί.

Για οποιαδήποτε απορία σχετικά με αυτό το φάρμακο ή τη σωστή του χρήση, συμβουλευτείτε τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σας.