Οδοντικά εμφυτεύματα: διαδικασία τοποθέτησης, σκοπός και πλεονεκτήματα

Τα οδοντικά εμφυτεύματα είναι μικροί κοχλιωτοί στύλοι που τοποθετούνται χειρουργικά για να αντικαταστήσουν ελλείποντα δόντια. Πέρα από το ότι καλύπτουν κενά στο χαμόγελο, βοηθούν στη βελτίωση της μάσησης και στη συνολική στοματική υγεία. Όταν ολοκληρωθεί η επούλωση, τα εμφυτεύματα λειτουργούν όπως και τα φυσικά δόντια.

Μέρη ενός οδοντικού εμφυτεύματος

Ένα εμφύτευμα αποτελείται από τρία βασικά συστατικά:

• Ο κοχλίας: Πρόκειται για μια τεχνητή ρίζα δοντιού την οποία ο ειδικός τοποθετεί στη γνάθο με χειρουργική επέμβαση.
• Η συνδετική βάση: Ένα μικρό εξάρτημα που βιδώνεται πάνω στον κοχλία και προεξέχει ελαφρώς από τα ούλα, λειτουργώντας ως υποστήριγμα για το τεχνητό δόντι.
• Η προσθετική αποκατάσταση: Τεχνητές κατασκευές όπως στεφάνες, γέφυρες ή οδοντοστοιχίες που στερεώνονται επάνω στο εμφύτευμα για να αποκαταστήσουν ή να βελτιώσουν την οδοντοστοιχία.

Τα περισσότερα εμφυτεύματα κατασκευάζονται από τιτάνιο, ενώ ορισμένα είναι κεραμικά. Και οι δύο τύποι υλικών είναι ασφαλείς και συμβατοί με τους στοματικούς ιστούς.

Πώς η απώλεια δοντιών επηρεάζει την υγεία

Η έλλειψη δοντιών δεν περιορίζεται μόνο στη στοματική υγεία αλλά μπορεί να επηρεάσει και την ψυχολογία ή τη συναισθηματική κατάσταση. Πολλοί άνθρωποι αισθάνονται αμηχανία σε κοινωνικές περιστάσεις, αποφεύγουν το χαμόγελο ή καλύπτουν το στόμα όταν γελούν. Τα οδοντικά εμφυτεύματα συμβάλλουν στην αποκατάσταση της αυτοπεποίθησης και επιτρέπουν μια πιο ανέμελη καθημερινότητα.

Προβλήματα που επιλύονται με τα οδοντικά εμφυτεύματα

Οδοντικά εμφυτεύματα προορίζονται για την αντιμετώπιση της απώλειας δοντιών που μπορεί να προκληθεί από τα παρακάτω:

• Τερηδόνα
• Κάταγμα ή διάσπαση δοντιών
• Ουλίτιδα ή περιοδοντικά νοσήματα
• Συγγενής έλλειψη δοντιών
• Βρουξισμός ή δυνατή επαφή δοντιών

Συχνότητα της διαδικασίας τοποθέτησης εμφυτευμάτων

Η αντικατάσταση χαμένων δοντιών με εμφυτεύματα αποτελεί μια από τις πιο διαδεδομένες μεθόδους επανόρθωσης. Κάθε χρόνο, τοποθετούνται εκατομμύρια εμφυτευμάτων παγκοσμίως και η συγκεκριμένη διαδικασία προτιμάται συχνά για μακροχρόνια λύση.

Διαδικασία τοποθέτησης εμφυτεύματος

Η τοποθέτηση εμφυτεύματος προσαρμόζεται στις ατομικές ανάγκες κάθε ασθενή, ωστόσο η συνήθης διαδικασία περιλαμβάνει τα εξής βασικά στάδια:

• Χειρουργική τοποθέτηση του εμφυτεύματος
• Περίοδος επούλωσης
• Τοποθέτηση της βάσης και της οριστικής προσθετικής αποκατάστασης

Χειρουργικό στάδιο εμφύτευσης

Κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης, ακολουθούνται τα παρακάτω βήματα:

• Αναισθησία: Χορηγούνται τοπικά αναισθητικά για να μην υπάρχει πόνος κατά την επέμβαση, ενώ ανάλογα με τις ανάγκες, μπορεί να δοθεί και επιπλέον φαρμακευτική καταστολή.
• Τομή στα ούλα: Ο χειρουργός πραγματοποιεί μια μικρή τομή στα ούλα ώστε να αποκαλύψει το οστό της γνάθου όπου θα τοποθετηθεί ο κοχλίας.
• Προετοιμασία οστού: Με εξειδικευμένα εργαλεία διαμορφώνεται εσοχή στο οστό για να χωρέσει το εμφύτευμα.
• Τοποθέτηση του εμφυτεύματος: Το εμφύτευμα κοχλιώνεται προσεκτικά στο οστό.
• Συρραφή της τομής: Τα ούλα ράβονται απαλά ώστε να αρχίσει η επούλωση.

Στα πρόσθια δόντια είναι πιθανό να τοποθετηθεί προσωρινή τεχνητή αποκατάσταση για αισθητικούς λόγους έως ότου ολοκληρωθεί η επούλωση, ενώ στις οπίσθιες περιοχές τοποθέτηση προσωρινού δοντιού συνήθως δεν κρίνεται αναγκαία.

Στάδιο επούλωσης (οστεοενσωμάτωση)

Σε αυτή τη φάση, το οστό της γνάθου συγχωνεύεται με το εμφύτευμα, γεγονός απαραίτητο για τη σταθερότητα και τη μακροζωία του. Η διαδικασία ενσωμάτωσης του εμφυτεύματος (οστεοενσωμάτωση) διαρκεί συνήθως τρεις έως εννέα μήνες, ενώ σε διαφορετικές περιπτώσεις ενδέχεται να απαιτηθεί περισσότερος χρόνος, ανάλογα με το ρυθμό επούλωσης του οργανισμού.

Τοποθέτηση της βάσης και της οριστικής αποκατάστασης

Μετά την πλήρη επούλωση, ο οδοντίατρος τοποθετεί τη συνδετική βάση και την τελική προσθετική αποκατάσταση (στεφάνη, γέφυρα ή οδοντοστοιχία). Αυτό το στάδιο διαρκεί συνήθως περίπου μία ώρα και ενδέχεται να απαιτήσει μια μικρή επιπλέον χειρουργική διαδικασία.

Είναι η διαδικασία τοποθέτησης εμφυτεύματος επώδυνη;

Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας ο ασθενής δεν αισθάνεται πόνο λόγω των αναισθητικών. Μετά την επέμβαση μπορεί να παρουσιαστεί ήπιος πόνος ή οίδημα, που αντιμετωπίζονται εύκολα με παυσίπονα χωρίς ιατρική συνταγή.

Οφέλη των οδοντικών εμφυτευμάτων

Η απώλεια δοντιών μπορεί να επηρεάσει τις διατροφικές συνήθειες, την ομιλία και το αίσθημα αυτοπεποίθησης. Το οδοντικό εμφύτευμα προσεγγίζει περισσότερο από κάθε άλλη λύση το φυσικό δόντι και προσφέρει τα ακόλουθα πλεονεκτήματα:

• Βελτιωμένη δυνατότητα στη μάσηση
• Καλύτερη αισθητική χαμόγελου
• Καθαρότερη άρθρωση της ομιλίας
• Διατήρηση της οστικής μάζας της γνάθου
• Μεγάλη διάρκεια ζωής, ειδικά με σωστή φροντίδα
• Σταθερότητα σε προσθετικές αποκαταστάσεις, εάν υπήρχαν προβλήματα με κινητά τεχνητά δόντια

Ένα από τα σημαντικά πλεονεκτήματα των εμφυτευμάτων είναι ότι δεν απαιτούν τρόχισμα των γειτονικών δοντιών όπως οι γέφυρες, οι οποίες προϋποθέτουν το τρόχισμα ενός ή δύο διπλανών φυσικών δοντιών και μπορεί να τα αποδυναμώσουν με το πέρασμα του χρόνου.

Το εμφύτευμα αντικαθιστά το ελλείπον δόντι χωρίς να επηρεάζει ή να τραυματίζει τα όμορα δόντια, προσφέροντας στοχευμένη λύση μόνο εκεί όπου υπάρχει πρόβλημα.

Πιθανοί κίνδυνοι ή επιπλοκές

Ήπια αιμορραγία και πρήξιμο αναμένονται μετά την επέμβαση. Όπως κάθε χειρουργική πράξη, έτσι και η τοποθέτηση εμφυτεύματος μπορεί να συνοδευτεί από κάποιες σπάνιες επιπλοκές.

Μεταξύ αυτών που παρατηρούνται αραιά, περιλαμβάνονται:

• Τραυματισμός παρακείμενων δοντιών
• Αργή επούλωση του οστού
• Μόλυνση της περιοχής
• Κάταγμα γνάθου
• Βλάβη νεύρων
• Σημαντική αιμορραγία
• Προβλήματα στους ιγμόρειους κόλπους (στην άνω γνάθο)

Σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί αλλεργία στο τιτάνιο, οπότε υπάρχει δυνατότητα χρήσης κεραμικών εμφυτευμάτων.

Όταν η τοποθέτηση γίνεται από έμπειρο ειδικό, οι επιπλοκές περιορίζονται στο ελάχιστο, γι’ αυτό και η επιλογή κατάλληλου ιατρού έχει ιδιαίτερη σημασία.

Διάρκεια επούλωσης μετά την εμφύτευση

Η βασική επούλωση ολοκληρώνεται μέσα σε περίπου μία εβδομάδα, αλλά η πλήρης ενσωμάτωση του εμφυτεύματος στο οστό (οστεοενσωμάτωση) ενδέχεται να διαρκέσει από τρεις έως εννέα μήνες. Η πλήρης ενσωμάτωση παρέχει σταθερότητα για τη φυσιολογική χρήση του δοντιού.

Ο γιατρός θα παρακολουθεί τακτικά την πρόοδο της επούλωσης και, με την ολοκλήρωσή της, θα προχωρήσει στην τοποθέτηση της οριστικής προσθετικής αποκατάστασης (στεφάνης, γέφυρας ή οδοντοστοιχίας).

Χρονική αντοχή των οδοντικών εμφυτευμάτων

Τα οδοντικά εμφυτεύματα έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής και ξεπερνούν σε αντοχή άλλες μεθόδους, όπως οι γέφυρες ή οι κινητές προσθετικές εργασίες. Με σωστή φροντίδα, μπορούν να διαρκέσουν μια ολόκληρη ζωή.

Ωστόσο, οι προσθετικές αποκαταστάσεις (στεφάνες, γέφυρες ή οδοντοστοιχίες) φθείρονται σταδιακά και ενδέχεται να χρειαστούν αντικατάσταση. Συνήθως, οι στεφάνες και οι γέφυρες έχουν διάρκεια περίπου 15 χρόνια, ενώ οι οδοντοστοιχίες διατηρούνται επτά τουλάχιστον έτη – αν και αυτό το χρονικό διάστημα μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τη φροντίδα και άλλους ατομικούς παράγοντες.