Καλύτερα και χειρότερα συστατικά στις οδοντόκρεμες

Υπάρχουν πολλοί λόγοι για να φτιάξει κάποιος οδοντόκρεμα στο σπίτι. Ένας βασικός λόγος είναι ότι στις περισσότερες έτοιμες οδοντόκρεμες περιλαμβάνονται συστατικά που μπορεί να είναι επιβαρυντικά ή ακόμη και τοξικά για την υγεία. Αξίζει επίσης να θυμάστε πως η υπερβολική ποσότητα φθορίου σε ορισμένες οδοντόκρεμες μπορεί να ξεπεράσει τα ασφαλή όρια και τότε γίνεται δηλητηριώδης. Παρακάτω παρουσιάζονται τα πιο κατάλληλα υλικά για μια σπιτική οδοντόκρεμα, αλλά και όσα είναι προτιμότερο να αποφεύγονται. Είναι εντυπωσιακό πόσο συχνά βλέπω ανθρώπους να αγοράζουν αποκλειστικά οικολογικά, μη τοξικά αντηλιακά, αλλά να μην δίνουν την ίδια προσοχή σε μια μπλε, έντονα αφριζόμενη οδοντόκρεμα που χρησιμοποιούν καθημερινά. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη κι αν επιλέξετε να παρασκευάσετε οδοντόκρεμα μόνοι σας, δεν σημαίνει ότι αποκλείεται να προκαλέσετε φθορά στα δόντια. Έχω συναντήσει πολλά σπιτικά “DIY” μείγματα που τραυματίζουν το σμάλτο ή επηρεάζουν αρνητικά ακόμη και το μικροβίωμα του στόματος.

Γιατί αξίζει να φτιάξετε οδοντόκρεμα μόνοι σας;

Σε πολλά γνωστά εμπορικά προϊόντα οδοντόκρεμας συναντώνται συστατικά που θεωρούνται προβληματικά ή τοξικά, όπως:

• Triklozanas – ουσία με δράση παρόμοια με φυτοφάρμακο και παράγοντας που διαταράσσει τις ορμόνες.
• Natrio laurilsulfatas – για πολλούς ανθρώπους συνδέεται με την εμφάνιση άφθων.
• Dirbtiniai dažikliai – έχουν συσχετιστεί με υπερκινητικότητα σε παιδιά. Η οδοντόκρεμα δεν είναι απαραίτητο να έχει μπλε χρώμα.
• Fluoras – είναι τοξικό σε περίπτωση κατάποσης και, επιπλέον, δεν αποδίδει μέσα στην οδοντόκρεμα.
• Titano dioksidas – προστίθεται ώστε η οδοντόκρεμα να φαίνεται λευκή. Τα περισσότερα δεδομένα δείχνουν ότι είναι ασφαλές και δεν απορροφάται από το δέρμα, όμως δεν έχω βρει έρευνα που να αξιολογεί ειδικά την απορρόφησή του από τους ιστούς του στόματος.
• Labai abrazyvūs ingredientai – φθείρουν το σμάλτο, αυξάνουν την ευαισθησία των δοντιών και σχετίζονται με μεγαλύτερη τάση για υφίζηση των ούλων και τερηδόνα. Μια οδοντόκρεμα χρειάζεται να έχει κάποιο βαθμό λειαντικής δράσης, γιατί αυτή η “κοκκώδης” υφή βοηθά το βούρτσισμα να απομακρύνει το βιοφίλμ από την επιφάνεια του δοντιού.

Η γλυκερίνη δεν θεωρείται τοξική, όμως ιδανικά δεν έχει λόγο να βρίσκεται στο στόμα, επειδή λειτουργεί σαν σαπούνι: απομακρύνει τη φυσική στοματική βλέννα και αφήνει ένα φιλμ. Αυτό το φιλμ μπορεί να επικάθεται στα δόντια, να αλληλεπιδρά με τη δομή του βιοφίλμ και να επηρεάζει το μικροβίωμα της στοματικής κοιλότητας. Δυστυχώς, σχεδόν δεν υπάρχουν μάρκες οδοντόκρεμας χωρίς γλυκερίνη. Σε σύγκριση με τα υπόλοιπα της λίστας, η γλυκερίνη με απασχολεί πολύ λιγότερο, καθώς η επίδρασή της στην επαναμετάλλωση είναι ουδέτερη ή ελαφρώς αρνητική.

Ποια συστατικά να βάλετε στη σπιτική οδοντόκρεμα;

• Kokosų aliejus – μπορεί να υποστηρίξει το μικροβίωμα του εντέρου (με την υπενθύμιση ότι το πεπτικό “ξεκινά” από το στόμα) και να συμβάλει φυσικά στην πρόληψη της στοματικής καντιντίασης. Υπάρχουν περιορισμένες ενδείξεις ότι μπορεί να μειώνει τα βακτήρια που σχετίζονται με την τερηδόνα, αλλά σε κάθε περίπτωση βοηθά μόνο εφόσον δεν χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο του οδοντικού νήματος, της βούρτσας και του καθαρισμού της γλώσσας.
• Mineraliniai lašai – είναι χρήσιμες, κυρίως αν πίνετε νερό αντίστροφης όσμωσης, το οποίο αφαιρεί από το νερό τα ανεπιθύμητα στοιχεία, αλλά παράλληλα απομακρύνει και ωφέλιμα.
• Susmulkintų kakavos plunksnos – όσο παράξενο κι αν ακούγεται, μια ιδανική σπιτική οδοντόκρεμα θα μπορούσε να είναι “σοκολατένια”, γιατί οι ενώσεις στον καρπό του κακάο προάγουν την επαναμετάλλωση καλύτερα από το φθόριο και φυσικά με μεγαλύτερη ασφάλεια. Ανάλογα με το μέγεθος των κόκκων, μπορεί να λειτουργεί ως ασφαλές λειαντικό που διασπά το βιοφίλμ, όπως ακριβώς χρησιμοποιούνται αλεσμένα κελύφη καρυδιού στο γυάλισμα κοσμημάτων.
• Bentonito molis – λειτουργεί ως φυσικό υλικό γυαλίσματος, είναι πλούσιος σε μέταλλα και δεν είναι υπερβολικά λειαντικός. Επιπλέον έχει αλκαλικό χαρακτήρα, άρα συμβάλλει στη μείωση της οξύτητας στο στόμα. Δεν χρειάζεται να φοβάστε ότι βάζετε “χώμα” στο στόμα: έχει καλλιεργηθεί η ιδέα ότι πρέπει να αποστειρώνουμε τη στοματική κοιλότητα με στοματικά διαλύματα που αφαιρούν το 99% των μικροβίων, όμως η πραγματική στοματική υγεία βασίζεται στη δημιουργία ενός ισορροπημένου οικοσυστήματος βακτηρίων, το οποίο μας προστατεύει από ασθένειες και υποστηρίζει την επαναμετάλλωση των δοντιών. Ο πηλός χρησιμοποιείται επίσης για καθαρισμό και γυάλισμα εξωτικών αυτοκινήτων χωρίς να καταστρέφεται το φινίρισμα.
• Ksilitolis – επειδή μπορεί να μειώνει τα βακτήρια που προκαλούν τερηδόνα στη στοματική κοιλότητα. Προσοχή μόνο να μην προστεθεί υπερβολική ποσότητα, καθώς είναι γλυκαντικό και σε μεγάλη δόση μπορεί να “εκπαιδεύσει” τους γευστικούς υποδοχείς να ζητούν πιο έντονη γλυκύτητα.
• Kepimo soda – επιλέγεται λόγω της αλκαλικότητάς της. Τα δόντια και το στόμα δέχονται συνεχώς επίθεση από οξέα που προκύπτουν από την τροφή. Η εξουδετέρωση αυτών των οξέων μέσω λαχανικών και νερού είναι σημαντική για να διατηρείται κατάλληλο pH στο στόμα, να ευνοούνται τα σωστά βακτήρια και να προστατεύεται το σμάλτο από αποδόμηση. Η μαγειρική σόδα έχει pH περίπου 9 έως 11 (αλκαλικό), οπότε βοηθά στη нейтраλοποίηση των οξέων χωρίς να είναι υπερβολικά λειαντική για τα δόντια.