Υποπαραθυρεοειδισμός: συμπτώματα, διάγνωση και θεραπεία

Η υποπαραθυρεοειδισμός είναι μια σπάνια πάθηση που χαρακτηρίζεται από έλλειψη ασβεστίου και αυξημένα επίπεδα φωσφόρου στο αίμα. Μπορεί να επηρεάσει τόσο ενήλικες όσο και παιδιά. Στους ενήλικες η συνηθέστερη αιτία είναι η βλάβη στους παραθυρεοειδείς αδένες, ενώ στα παιδιά οφείλεται κυρίως σε κληρονομικές γονιδιακές αλλοιώσεις. Με τη σωστή θεραπευτική προσέγγιση και τη συνεργασία με ιατρικό προσωπικό, η κατάσταση μπορεί να αντιμετωπιστεί και να τεθεί υπό έλεγχο.

Θεραπευτική προσέγγιση και στόχοι

Στόχος της θεραπείας είναι να επανέλθει η ισορροπία ασβεστίου και άλλων μεταλλικών στοιχείων, μειώνοντας παράλληλα τα συμπτώματα. Ο θεραπευτικός σχεδιασμός είναι εξατομικευμένος, ωστόσο στις περισσότερες περιπτώσεις περιλαμβάνει μακροχρόνια λήψη συμπληρωμάτων ασβεστίου και βιταμίνης D. Αυτά τα συμπληρώματα βελτιώνουν την απορρόφηση των μετάλλων και συμβάλλουν στη διατήρηση σταθερών τιμών στο αίμα.

Εκτός από τα συμπληρώματα, συνιστάται διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε ασβέστιο και χαμηλή σε φώσφορο. Αν και η διατροφή από μόνη της δεν επαρκεί για την αντιμετώπιση της κατάστασης, υποστηρίζει τη φαρμακευτική θεραπεία και βελτιώνει τα αποτελέσματα.

Σε περίπτωση που η χορήγηση ασβεστίου και βιταμίνης D δεν είναι αποτελεσματική, ο γιατρός ενδέχεται να προτείνει ενέσιμη χορήγηση της ορμόνης παραθυρεοειδούς (PTH). Αυτή η μέθοδος εφαρμόζεται μόνο σε ιδιαίτερες περιπτώσεις και απαιτεί συνεχή ιατρική παρακολούθηση λόγω πιθανών κινδύνων.

Ημερήσιες οδηγίες για όσους πάσχουν από υποπαραθυρεοειδισμό

• Πίνετε αρκετό νερό για να στηρίζετε την καλή λειτουργία των μυών και τη διατήρηση της ισορροπίας του ασβεστίου. Προσέξτε τη σύσταση του νερού, καθώς ορισμένα εμφιαλωμένα νερά περιέχουν ασβέστιο.
• Ασκήστε φυσική δραστηριότητα σε τακτική βάση, ώστε να ενδυναμώνονται τα οστά και να μειώνεται ο κίνδυνος καταγμάτων. Επιλέξτε αθλήματα κατάλληλα και ασφαλή με βάση την ατομική σας κατάσταση.
• Παρακολουθείτε διατροφή σας, καθώς ο υποπαραθυρεοειδισμός σχετίζεται με χαμηλό ασβέστιο και υψηλότερο φώσφορο στο σώμα. Η διατροφή θα πρέπει να είναι πλούσια σε ασβέστιο και φτωχή σε φώσφορο.

Τρόφιμα πλούσια σε ασβέστιο

• Γαλακτοκομικά προϊόντα, όπως το γάλα και το τυρί (αν και περιέχουν συχνά και υψηλά επίπεδα φωσφόρου)
• Όσπρια και προϊόντα σόγιας, όπως το τόφου
• Ξηροί καρποί, με έμφαση στα αμύγδαλα
• Πράσινα φυλλώδη λαχανικά
• Μπρόκολο
• Ψάρια που καταναλώνονται με τα κόκκαλα, όπως η κονσερβοποιημένη σαρδέλα ή σολομός
• Ορισμένοι χυμοί, αρτοσκευάσματα ή δημητριακά εμπλουτισμένα με ασβέστιο

Ποια τρόφιμα πρέπει να αποφεύγονται;

Η κατανάλωση τροφίμων που είναι πλούσια σε φώσφορο, ο οποίος συχνά αναγράφεται ως φωσφορικά άλατα ή φωσφορικό οξύ στα συστατικά, μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση:

• Αναψυκτικά με γλυκαντικές ουσίες
• Επεξεργασμένες τροφές
• Κόκκινο κρέας και πουλερικά
• Ψάρια
• Γαλακτοκομικά, ιδιαίτερα σκληρά τυριά
• Ξηροί καρποί
• Προϊόντα ολικής άλεσης, όπως ρύζι, βρώμη, ψωμί
• Ορισμένα λαχανικά

Όταν ένα τρόφιμο περιέχει τόσο ασβέστιο όσο και φώσφορο σε μεγάλες ποσότητες, είναι χρήσιμο να συμβουλεύεστε γιατρό ή διαιτολόγο για να διαμορφώσετε το κατάλληλο διαιτολόγιο.

Παρακολούθηση της υγείας

Η υποπαραθυρεοειδισμός μπορεί να επηρεάσει πολλά συστήματα του οργανισμού, ιδιαίτερα τα νεφρά και τα οστά. Κρίσιμος παράγοντας στην αντιμετώπιση είναι οι τακτικοί ιατρικοί έλεγχοι, όπως εξετάσεις αίματος και έλεγχοι οστικής πυκνότητας.

Η πάθηση μπορεί σταδιακά να επηρεάσει και τα δόντια, γι’ αυτό είναι αναγκαία η σωστή φροντίδα της στοματικής υγείας και οι τακτικές επισκέψεις στον οδοντίατρο. Η έλλειψη ασβεστίου αυξάνει τον κίνδυνο φθοράς ή τερηδόνας.

Ζώντας με υποπαραθυρεοειδισμό: τι να περιμένετε

Όταν λαμβάνετε επαρκώς ασβέστιο και βιταμίνη D, ακολουθείτε τις οδηγίες του γιατρού και ελέγχετε τακτικά την κατάστασή σας, ο υποπαραθυρεοειδισμός είναι συνήθως ελέγξιμος. Ωστόσο, χωρίς την κατάλληλη θεραπεία, η νόσος ενέχει σοβαρό κίνδυνο για τη ζωή.

Μακροχρόνιες συνέπειες του υποπαραθυρεοειδισμού

Η απουσία θεραπείας ή η ανεπαρκής ρύθμιση της πάθησης μπορεί σε βάθος χρόνου να οδηγήσει σε διάφορες επιπλοκές:

• Νευρικό σύστημα. Υπάρχει κίνδυνος συσσώρευσης ασβεστίου στον εγκέφαλο, με αποτέλεσμα επιληπτικές κρίσεις, προβλήματα κίνησης ή μνήμης.
• Καρδιά. Μπορεί να παρουσιαστούν διαταραχές ρυθμού ή καρδιακή ανεπάρκεια.
• Νεφρά. Αυξάνεται η πιθανότητα σχηματισμού λίθων, διαταραχών λειτουργίας ή χρόνιας νεφρικής νόσου.
• Μάτια. Ενδέχεται να αναπτυχθεί καταρράκτης και να μειωθεί η όραση.
• Οστά και μύες. Στα παιδιά, η πάθηση ενδέχεται να αναστείλει την ανάπτυξη ή να προκαλέσει προβλήματα σε δόντια και οστά.
• Δέρμα και νύχια. Μπορεί να εμφανιστεί ξηρότητα και απολέπιση του δέρματος ή εύθραυστα νύχια.

Δεν είναι πάντα δυνατή η πλήρης αναστροφή όλων των αλλαγών που προκαλεί η πάθηση, αλλά η κατάλληλη φροντίδα και θεραπεία συμβάλλουν πάντοτε στη βελτίωση, ανεξαρτήτως του σταδίου.

Σε περιπτώσεις επίμονου πόνου, έντονης κόπωσης ή περιορισμένης κινητικότητας, είναι σημαντικό να συζητάτε τη συναισθηματική σας υγεία με γιατρό ή ψυχολόγο, ώστε να διαχειριστείτε τις αλλαγές και να βελτιώσετε την ποιότητα ζωής σας.

Σημεία που αξίζει να θυμάστε για τον υποπαραθυρεοειδισμό

• Ο υποπαραθυρεοειδισμός είναι μια σπάνια διαταραχή και τις περισσότερες φορές είναι μακροχρόνια. Χαρακτηρίζεται από χαμηλά επίπεδα ασβεστίου και υψηλά επίπεδα φωσφόρου στο αίμα.
• Επηρεάζει τόσο παιδιά όσο και ενήλικες, με κύρια αιτία στα παιδιά τις γονιδιακές μορφές και στους ενήλικες τη βλάβη των παραθυρεοειδών αδένων.
• Η πάθηση μπορεί να τεθεί υπό έλεγχο με διαρκή παρακολούθηση, κατάλληλη θεραπεία και προσεκτικές αλλαγές στον τρόπο ζωής.