Γιατί πονάει το σαγόνι μετά από έντονο γέλιο;

Το γέλιο αποτελεί έναν από τους ευχάριστους τρόπους έκφρασης συναισθημάτων του ανθρώπου, με τη δυνατότητα να βελτιώνει τη διάθεση αλλά και να ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί παρατηρούν ότι μετά από έντονο και παρατεταμένο γέλιο, νιώθουν πόνο στη γνάθο. Για ποιους λόγους συμβαίνει αυτό και πότε πρέπει να δημιουργείται ανησυχία; Σε αυτό το άρθρο αναλύονται λεπτομερώς τα αίτια που προκαλούν ενόχληση στη γνάθο μετά από έντονο γέλιο, τρόποι αντιμετώπισης καθώς και περιπτώσεις όπου απαιτείται ιατρική συμβουλή.

Πώς επηρεάζεται η γνάθος από το γέλιο;

Η γνάθος αποτελεί έναν από τους βασικούς δομικούς λίθους του προσώπου που συμμετέχουν στην ομιλία, στη μάσηση, στο τραγούδι και βεβαίως στο γέλιο. Κατά τη διάρκεια ενός έντονου γέλιου, ενεργοποιούνται πολλές μυϊκές ομάδες του προσώπου και ιδιαίτερα της γνάθου. Συνηθίζεται να ανοίγουμε το στόμα περισσότερο από το συνηθισμένο ή ακόμη και στο μέγιστο άνοιγμά του, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η τάση στους μύες και στην άρθρωση.

Κύριοι μυς που συμμετέχουν

• Μύες που σχετίζονται με τη μάσηση (μασητήρας, κροταφίτης)
• Μύες του προσώπου που ανυψώνουν και κινούν τα χείλη και τα μάγουλα
• Κροταφογναθική άρθρωση, δηλαδή η κυρία άρθρωση της κάτω γνάθου

Κατά το γέλιο, όλοι αυτοί οι μύες λειτουργούν συντονισμένα, με τη γνάθο να κινείται πάνω-κάτω και στα πλάγια. Έντονο ή πολύωρο γέλιο καταπονεί περισσότερο τους μύες αυτούς, φέρνοντας ακόμα και μικροτραυματισμούς ή προσωρινό τέντωμα.

Κύριες αιτίες πόνου στη γνάθο μετά το γέλιο

Κόπωση και τάση των μυών

Όπως κάθε άλλος μυς του σώματος, έτσι και οι μύες της γνάθου κουράζονται ή καταπονούνται όταν χρησιμοποιούνται έντονα. Το παρατεταμένο, ανεξέλεγκτο ή πολύ δυνατό γέλιο αναγκάζει τους μύες να λειτουργήσουν πιο έντονα και για μεγαλύτερη διάρκεια. Η κόπωση αυτών των μυών προκαλεί πόνο, όπως μπορεί να συμβεί μετά από έντονη σωματική δραστηριότητα.

Υπερένταση της κροταφογναθικής άρθρωσης

Η κροταφογναθική άρθρωση είναι πολύπλοκη και είναι υπεύθυνη για τις κινήσεις της γνάθου. Έντονο άνοιγμα του στόματος ή παρατεταμένη διάρκεια γέλιου ενδέχεται να προκαλέσει προσωρινό υπερέκταση της συγκεκριμένης άρθρωσης. Συνήθη συμπτώματα είναι:

• Αίσθημα ενόχλησης ή σφιξίματος στην άρθρωση
• Ήχοι τριξίματος ή κλικ στη γνάθο κατά το γέλιο
• Πόνος κοντά ή γύρω από το αυτί

Συνήθως, αυτά τα συμπτώματα υποχωρούν εντός λίγων ωρών ή ημερών, όμως επαναλαμβανόμενα ή χρόνια επεισόδια υπερέντασης μπορεί να οδηγήσουν σε πιο σοβαρά προβλήματα.

Παράγοντες που συμβάλλουν

Πέρα από την ένταση του γέλιου, υπάρχουν και ατομικοί παράγοντες που επιδρούν στον πόνο της γνάθου:

• Προηγούμενοι τραυματισμοί στη γνάθο ή στην κροταφογναθική άρθρωση, οι οποίοι αυξάνουν την πιθανότητα εκδήλωσης πόνου μετά το γέλιο
• Τάση στους μύες ή έντονο σφίξιμο της γνάθου λόγω συνηθειών όπως το τρίξιμο των δοντιών (βρουξισμός)
• Κακή ευθυγράμμιση της γνάθου ή προβλήματα σύγκλεισης δοντιών που επιβαρύνουν την άρθρωση και τους μυς

Τι σημαίνει ο πόνος αυτός – χρειάζεται ανησυχία;

Περιστασιακός ή ελαφρύς πόνος στη γνάθο μετά το γέλιο δεν υποδηλώνει συνήθως κάποια σοβαρή πάθηση. Αποτελεί συχνά φυσιολογικό αποτέλεσμα μυϊκής κόπωσης ή παρατεταμένης κίνησης. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις όπου πρέπει να δίνεται προσοχή στο συγκεκριμένο σύμπτωμα.

Ενδείξεις για επίσκεψη σε γιατρό

• Ο πόνος επιμένει για περισσότερες από δύο ή τρεις μέρες ή επιδεινώνεται
• Εμφανίζονται σταθεροί ήχοι τριξίματος, κλικ, ή περιορισμός στο άνοιγμα του στόματος
• Ο πόνος επεκτείνεται στο αυτί, στον αυχένα ή στο κεφάλι
• Παρατηρείται πρήξιμο, ερυθρότητα ή άλλα σημάδια φλεγμονής στη γνάθο
• Συσκευές στην ομιλία, στο φαγητό ή στο άνοιγμα του στόματος

Σε τέτοιες περιπτώσεις, ενδείκνυται η επικοινωνία με γιατρό, οδοντίατρο ή γναθοχειρουργό. Η αυτοσχέδια αντιμετώπιση ή η προσπάθεια να αγνοηθεί ο πόνος δεν είναι πάντα η καλύτερη λύση, ιδιαίτερα αν το πρόβλημα είναι επαναλαμβανόμενο ή παρουσιάζει επιδείνωση.

Μύθοι σχετικά με τον πόνο στη γνάθο από το γέλιο

Υπάρχουν διάφορες λανθασμένες αντιλήψεις που αφορούν τον πόνο στη γνάθο κατά το γέλιο. Ορισμένες από αυτές είναι:

• Μια συνηθισμένη άποψη είναι ότι το έντονο γέλιο μπορεί να προκαλέσει εξάρθρωση στη γνάθο, όμως κάτι τέτοιο συμβαίνει εξαιρετικά σπάνια και συνήθως μόνο σε περιπτώσεις με σοβαρές βλάβες στην άρθρωση ή στους συνδέσμους. Σε φυσιολογική άρθρωση, αυτός ο κίνδυνος δεν υφίσταται.
• Υπάρχει η παρανόηση ότι ο πόνος αυτός αφορά μόνο άτομα προχωρημένης ηλικίας, ενώ στην πραγματικότητα μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, ιδιαίτερα σε όσους έχουν συνήθειες όπως το τρίξιμο δοντιών ή τη συνεχόμενη τάση της γνάθου.
• Ορισμένοι πιστεύουν ότι ο πόνος μετά το γέλιο υποδηλώνει πάντα σοβαρή ασθένεια. Συνήθως, όμως, πρόκειται για μια παροδική ένταση στους μύες ή στην άρθρωση και δεν εγκυμονεί κινδύνους.

Τρόποι ανακούφισης από τον πόνο στη γνάθο μετά από έντονο γέλιο

Εάν μετά από έντονο γέλιο παρατηρήσετε δυσφορία στη γνάθο, ακολουθήστε τα παρακάτω απλά βήματα:

• Δώστε στη γνάθο σας λίγη ξεκούραση, αποφεύγοντας για μερικές ώρες σκληρά τρόφιμα, παρατεταμένες συζητήσεις ή έντονη χρήση της φωνής
• Τοποθετήστε ένα ήπιο κρύο επίθεμα (όπως παγοκύστη τυλιγμένη σε πετσέτα) στην περιοχή της γνάθου για 10 έως 15 λεπτά
• Εφαρμόστε ήπιες διατάσεις και χαλαρωτικές ασκήσεις, με αργό άνοιγμα και κλείσιμο του στόματος ή ήπιο μασάζ στην περιοχή της γνάθου
• Σε περίπτωση πιο έντονου πόνου, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ήπια παυσίπονα όπως παρακεταμόλη ή ιβουπροφαίνη για περιορισμένο χρονικό διάστημα

Συνίσταται να αποφεύγεται το έντονο σφίξιμο της γνάθου ή το τρίξιμο των δοντιών.

Πώς να προλάβετε τον πόνο στη γνάθο από το γέλιο

Η πλήρης αποφυγή του πόνου στη γνάθο μετά από έντονο γέλιο μπορεί να είναι δύσκολη, αλλά τα παρακάτω μέτρα μειώνουν σημαντικά τις πιθανότητες εμφάνισής του:

• Ενίσχυση των μυών της γνάθου με κατάλληλες ασκήσεις ύστερα από συμβουλή ειδικού φυσικοθεραπευτή ή γιατρού
• Γέλιο με λιγότερη ένταση και αποφυγή υπερβολικού ανοίγματος του στόματος
• Τακτική επίσκεψη στον οδοντίατρο, ιδιαίτερα σε περίπτωση υπαρχόντων προβλημάτων στη γνάθο ή στα δόντια
• Ζητήστε βοήθεια αν παρατηρήσετε συμπτώματα βρουξισμού, καθώς μπορεί να χρειαστεί να χρησιμοποιήσετε ειδικούς νάρθηκες
• Αποφύγετε τη χρόνια τάση στη γνάθο τόσο σε εργασιακές όσο και σε καθημερινές δραστηριότητες

Συμπέρασμα

Ο πόνος στη γνάθο μετά από έντονο γέλιο είναι σε πολλές περιπτώσεις φυσιολογικός και σχετίζεται με παροδική κόπωση των μυών ή της άρθρωσης. Πρόκειται συνήθως για ένα προσωρινό φαινόμενο που υποχωρεί μόνο του εφόσον τηρηθούν απλές συστάσεις φροντίδας. Παρόλα αυτά, αν ο πόνος στη γνάθο διαρκεί περισσότερο, εμφανίζεται συχνά ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, είναι σημαντικό να αναζητηθεί ιατρική βοήθεια. Απολαύστε το γέλιο και τη θετική του επίδραση, χωρίς να παραβλέπετε τη φροντίδα της υγείας σας.