Νεφρική νόσος λόγω υπέρτασης: συμπτώματα και θεραπεία

Όταν πρόκειται για τη θεραπεία των παθήσεων των νεφρών, ειδικά σε ασθενείς με αυξημένη αρτηριακή πίεση, ο βασικός στόχος είναι η αποτελεσματική ρύθμιση της πίεσης. Το πρώτο βήμα συνίσταται συνήθως σε αλλαγές στον τρόπο ζωής: υγιεινότερη διατροφή, αύξηση της σωματικής δραστηριότητας και αποφυγή επιβλαβών συνηθειών. Συχνά χορηγούνται και φάρμακα, καθώς συμβάλλουν τόσο στη μείωση της αρτηριακής πίεσης όσο και στην προστασία των νεφρών από περεταίρω βλάβες. Κάθε θεραπευτική προσέγγιση καθορίζεται μεμονωμένα, ανάλογα με τις ανάγκες του εκάστοτε ασθενούς.

Ποια φάρμακα χρησιμοποιούνται συχνότερα στην αγωγή της υψηλής πίεσης λόγω νεφρικής νόσου

• Αναστολείς του ενζύμου μετατροπής της αγγειοτενσίνης, όπως είναι η ραμιπρίλη, η βεναζεπρίλη, η καπτοπρίλη, η λισινοπρίλη και άλλες ουσίες.
• Αναστολείς των υποδοχέων αγγειοτενσίνης ΙΙ, όπως η καντεσαρτάνη, η λοσαρτάνη, η ολμεσαρτάνη, η βαλσαρτάνη.

Νεφραγγειακή υπέρταση – τι σημαίνει

Οι διαταραχές των νεφρών δεν προκαλούνται μόνο από υψηλή πίεση, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις καθίστανται οι ίδιες αιτία υπέρτασης. Η συγκεκριμένη κατάσταση ονομάζεται νεφραγγειακή ή ανανεωασκληρωτική υπέρταση και εμφανίζεται όταν η αρτηριακή πίεση αυξάνεται ως συνέπεια νεφρικής πάθησης. Σπανίως αντιμετωπίζεται διαφορετικά από τις υπόλοιπες μορφές υπέρτασης, και κατά πλειοψηφία ακολουθείται φαρμακευτική αγωγή. Σε ορισμένες περιπτώσεις επιλέγονται μέθοδοι αποκατάστασης αιμάτωσης των νεφρικών αγγείων, όπως είναι η αγγειοπλαστική, η τοποθέτηση stent ή ακόμη και η χειρουργική επέμβαση.

Εξέλιξη νεφραγγειακής υπέρτασης

Ο πυρήνας της διαταραχής σχετίζεται με τη στένωση μιας ή περισσότερων αρτηριών που μεταφέρουν αίμα στους νεφρούς. Αυτό το φαινόμενο είναι γνωστό ως στένωση της νεφρικής αρτηρίας.

Όταν η παροχή αίματος προς τους νεφρούς περιορίζεται, ο οργανισμός ερμηνεύει λανθασμένα αυτή την κατάσταση ως αφυδάτωση. Ανταποκρινόμενοι ενεργοποιούν ορμονικό μηχανισμό που οδηγεί σε κατακράτηση άλατος και υγρών, με αποτέλεσμα να αυξάνεται περαιτέρω ο όγκος του αίματος και η αρτηριακή πίεση.

Αίτια στένωσης των νεφρικών αρτηριών

Η συνηθέστερη αιτία είναι η αθηροσκλήρωση, δηλαδή η σκλήρυνση και στένωση των αγγείων λόγω συσσώρευσης πλακών. Η ίδια πάθηση μπορεί να προκαλέσει έμφραγμα ή εγκεφαλικό. Σπανιότερα, η στένωση οφείλεται σε ινώδη μυϊκή δυσπλασία, μια διαταραχή με άγνωστα ακριβή αίτια που επηρεάζει τη διαμόρφωση των τοιχωμάτων των νεφρικών αγγείων.

Συμπτώματα της νεφραγγειακής υπέρτασης

Στις περισσότερες περιπτώσεις, η ασθένεια παραμένει ασυμπτωματική για μεγάλο χρονικό διάστημα, καθώς η στένωση των αρτηριών δεν γίνεται αντιληπτή και η αυξημένη πίεση μπορεί να περάσει απαρατήρητη μέχρι να φτάσει σε επικίνδυνα υψηλά επίπεδα. Σε σοβαρή άνοδο της αρτηριακής πίεσης μπορεί να εμφανιστούν τα ακόλουθα:

• Πονοκέφαλος
• Διαταραχές συγκέντρωσης ή σύγχυση
• Θολή όραση ή διπλωπία
• Ροζ ή αιματηρά ούρα
• Αιμορραγία από τη μύτη
• Πόνος στο στέρνο

Παρά όλα αυτά, οι περισσότεροι ασθενείς με νεφραγγειακή υπέρταση δεν παρουσιάζουν συμπτώματα. Η απουσία εκδηλώσεων αποτελεί σημαντικό κίνδυνο, καθώς η παρατεταμένη ανεπαίσθητη υπέρταση μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε ζωτικά όργανα χωρίς να γίνει αντιληπτή.

Επιλογές θεραπείας για τη νεφραγγειακή υπέρταση

Για το μεγαλύτερο ποσοστό ατόμων όπου η αυξημένη αρτηριακή πίεση οφείλεται σε στένωση νεφρικών αγγείων, η κατάσταση μπορεί συχνά να ελεγχθεί με φαρμακευτική αγωγή. Πολλές φορές όμως απαιτείται συνδυασμός διαφορετικών φαρμάκων και όχι απλή μονοθεραπεία.

Εάν η χορήγηση φαρμάκων δεν επιτρέπει σωστή ρύθμιση ακόμα και με συνδυαστικά σχήματα, τότε εξετάζονται μέθοδοι βελτίωσης της νεφρικής κυκλοφορίας.

Τεχνικές αποκατάστασης της αιμάτωσης

• Αγγειοπλαστική. Η διαδικασία αυτή συνίσταται στην εισαγωγή καθετήρα από το μηριαίο αγγείο έως την πάσχουσα νεφρική αρτηρία, όπου με τη διόγκωση ενός μικρού μπαλονιού διανοίγεται το αγγείο και ανακτάται η ροή του αίματος.
• Τοποθέτηση stent. Κατά την αγγειοπλαστική μπορεί να τοποθετηθεί ειδικός μεταλλικός ή πλέγματος κυλινδρικός νάρθηκας (stent) στη στένωση, ώστε να διατηρείται ανοιχτό το αγγείο. Παρ’ όλα αυτά, μελέτες έχουν δείξει ότι στους περισσότερους ασθενείς αυτή η μέθοδος δεν υπερτερεί σε αποτελεσματικότητα της φαρμακευτικής αντιμετώπισης.
• Χειρουργική επέμβαση. Σε σπάνιες περιπτώσεις εφαρμόζεται επέμβαση κατά την οποία παρακάμπτεται το στένωμα της αρτηρίας με σύνδεση υγιούς αιμοφόρου αγγείου. Η χειρουργική αυτή λύση επιλέγεται μόνο εφόσον οι υπόλοιπες μέθοδοι δεν ενδείκνυνται ή αποτύχουν.

Οι τεχνικές αυτές καταπολεμούν τη στένωση όπως γίνεται και με τις θεραπείες των αγγείων της καρδιάς.