Νόσος Osgood–Schlatter και αναπτυξιακοί πόνοι στο γόνατο

Η νόσος Osgood-Schlatter εμφανίζεται συχνά σε παιδιά και εφήβους, ιδιαίτερα σε όσους ασχολούνται έντονα με τον αθλητισμό. Συνήθως εκδηλώνεται σε περιόδους ταχείας ανάπτυξης, όταν οι μύες και οι τένοντες γύρω από το γόνατο ασκούν αυξημένη έλξη στη ζώνη ανάπτυξης του οστού κάτω από την επιγονατίδα.

Πώς εξελίσσεται αυτή η πάθηση

Η πλάκα ανάπτυξης είναι μια ειδική περιοχή του οστού όπου πραγματοποιείται η ενεργή οστική ανάπτυξη στην παιδική και εφηβική ηλικία. Στην Osgood-Schlatter το σημείο αφορά την περιοχή ακριβώς κάτω από το γόνατο, εκεί όπου ο επιγονατιδικός τένοντας καταφύεται στην κνήμη. Κάθε φορά που ο ισχυρός μυς του μηρού (ο τετρακέφαλος) συσπάται, τραβά τον τένοντα και, μέσω αυτού, μεταφέρει την έλξη στην πλάκα ανάπτυξης. Έτσι, η συγκεκριμένη οστική περιοχή υποβάλλεται σε επαναλαμβανόμενο τέντωμα και μηχανική καταπόνηση, ειδικά όταν το παιδί τρέχει, κάνει άλματα ή συμμετέχει σε παρόμοιες δραστηριότητες.

Τι αλλαγές συμβαίνουν στο γόνατο

Είναι αναμενόμενο ότι αυτού του είδους η επαναλαμβανόμενη φόρτιση μπορεί να ερεθίσει την απόφυση της κνήμης (τη ζώνη ανάπτυξης) και να προκαλέσει τοπική φλεγμονή, δηλαδή αυτό που περιγράφεται ως νόσος Osgood-Schlatter. Η κατάσταση αυτή δεν είναι μόνιμη και μόνο σπάνια οδηγεί σε μακροχρόνιες επιπτώσεις. Συχνά, μετά την υποχώρησή της, παραμένει ένα ελαφρώς πιο εμφανές εξόγκωμα κάτω από το γόνατο, το οποίο συνήθως δεν δημιουργεί ενόχληση αργότερα.

Συμπτώματα που αξίζει να προσέξετε

• Πόνος στο πρόσθιο μέρος της κνήμης, κάτω από το γόνατο
• Εμφανές εξόγκωμα στην κνημιαία κύρτωση
• Τοπικό πρήξιμο και ευαισθησία κάτω από το γόνατο
• Η ενόχληση συνήθως ξεκινά ή επιδεινώνεται μετά από άσκηση ή αυξημένη δραστηριότητα

Τι να κάνετε όταν εμφανιστούν συμπτώματα

Ο βασικός στόχος της αντιμετώπισης είναι να μειωθεί η καταπόνηση στην ερεθισμένη περιοχή, ώστε η φλεγμονή να υποχωρήσει από μόνη της. Γι’ αυτό, συνήθως προτείνεται ξεκούραση και αποφυγή δραστηριοτήτων που προκαλούν πόνο ή τον εντείνουν. Ένα από τα πιο δύσκολα σημεία στην πράξη είναι να πειστεί ένα δραστήριο παιδί ή ένας έφηβος να απέχει για ένα διάστημα από το αγαπημένο του άθλημα.

Η πιο συνηθισμένη πορεία αντιμετώπισης

• Ξεκούραση: Κρίσιμο είναι να αποφεύγονται οι κινήσεις που πυροδοτούν πόνο, κυρίως το τρέξιμο και τα άλματα. Η πλήρης υποχώρηση των συμπτωμάτων μπορεί να χρειαστεί έως και έναν χρόνο, επομένως σε ορισμένες περιπτώσεις η συμπτωματική φάση διαρκεί σαφώς περισσότερο από λίγες εβδομάδες.
• Ψυχρά επιθέματα: Η εφαρμογή κρύου στην ευαίσθητη περιοχή και στη φλεγμονή αμέσως μετά από σωματική προσπάθεια μπορεί να μειώσει την ενόχληση και να περιορίσει τη φλεγμονώδη αντίδραση.
• Αντιφλεγμονώδη φάρμακα: Ορισμένες φορές μπορεί να χρησιμοποιηθούν μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, όμως η λήψη τους πρέπει να γίνεται σε συνεννόηση με γιατρό, ώστε τα παιδιά να μην αγνοούν σημαντικά σημάδια υπερβολικής καταπόνησης.
• Επιγονατίδες ή νάρθηκες γόνατος: Ειδικά βοηθήματα για το γόνατο μπορούν να μεταφέρουν μέρος της φόρτισης μακριά από το σημείο της φλεγμονής, βοηθώντας στη μείωση του πόνου κατά τη δραστηριότητα.

Παρότι η νόσος Osgood-Schlatter μπορεί να προκαλεί παρατεταμένη ενόχληση σε νεαρούς αθλητές, στις περισσότερες περιπτώσεις η φλεγμονή υποχωρεί με τον χρόνο και η επιστροφή στο άθλημα είναι εφικτή χωρίς ιδιαίτερους περιορισμούς. Το πιο σημαντικό είναι η υπομονή και η σωστή στάση απέναντι στην αντιμετώπιση.